ImportMaster: robot: Import pages using विशेष:आयात

2022-05-01T16:17:44Z

नवीन पृष्ठ

{{माहितीचौकट हिंदू देवता|नाव=कलि (राक्षस)|चित्र=Kali.png|चित्र_रुंदी=|चित्र_title=|आधिपत्य=पाप,यातना,सर्व वाईट स्रोत देणारा ,अधर्म ,असत्य|नाव_मराठी_देवनागरी_लेखन=कलि|नाव_संस्कृत_देवनागरी_लेखन=कलि|नाव_पाली_लेखन=|नाव_अन्य_लिपी_लेखन=|निवासस्थान=कलियुग(जुगार खेळ,शराब,वेश्याव्यवसाय,कत्तल,लोभ, सोने)|वाहन=विषारी नाग ,गाढव|शस्त्र=त्रिशुल ,तलवार|वडील_नाव=क्रोध|आई_नाव=हिंसा|अपत्ये=मृत्यु व भय|अन्य_नावे=[[क्रोणी]]|नामोल्लेख_धार्मिक_साहित्य=[[भगवद्‌गीता | श्रीमद भागवत]], कल्कि पुराण,महाभारत,विष्णू पुराण|तळटिपा=|लोक=नरक|पत्नी_नाव=दुरुक्ति(पहिली पत्नी व बहिण) ,[[अलक्ष्मी]] ज्येष्ठा देवी(धूमावती) (दुसरी पत्नी )}}{{बदल}}
''इंग्रजीत [[:en:Kali|kali goddess]] किंवा [[कालिका|कलिका]] याच्याशी गल्लत करू नका.''

'''कलि (राक्षस)''' ('''Devanāgari''': कलि राक्षस, [[आंतरराष्ट्रीय संस्कृत वर्णमाला लिप्यंतरण|IAST]]: kali rākṣasa) हिंदु धर्मातील चार युगापैकी एक युग म्ह्णजे कलियुग या युगातील दुष्टांच्या स्रोत आहे. आणि [[विष्णू|श्रीविष्णूचा]] दशावतारपैकी अंतिम महाअवतार [[कल्की अवतार|श्रीकल्की अवतार]]<nowiki/>चे परमशत्रु आहे.

कल्की पुराणात, तो एका नश्वर राक्षसाच्या रुपात दर्शविला गेला आहे.आणि तो सर्व वाईट गोष्टींचा उगम आहे. <ref>{{जर्नल स्रोत|date=2019-09-28|title=Kali (demon)|url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Kali_(demon)&oldid=918368939|journal=Wikipedia|language=en}}</ref>

कलियुगात [[धर्म]] एकपाद व अधर्म चतुष्पाद असतो म्हणून या युगात लोकांची प्रवृत्ती अधर्माकडे अधिक असते. त्रिगुणांतील [[तमोगुण]] हा या युगाचा प्रमुख गुण असतो, असे पुराणांत म्हटले आहे. धर्मशास्त्रात कलिवर्ज्य म्हणून अनेक गोष्टी सांगितल्या आहेत. [[विष्णू|विष्णूचा]] ⇨[[कल्की अवतार|''कल्की'' अवतार]] होईल तेव्हा हे [[कलि युग|कलियुग]] संपून परत कृतयुगास ([[सत्य युग|सत्ययुग]]) प्रारंभ होईल, असे भागवतपुराणात म्हटले आहे. <ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|दुवा=https://vishwakosh.marathi.gov.in/16360/|title=कलि|दिनांक=2019-07-04|संकेतस्थळ=मराठी विश्वकोश प्रथमावृत्ती|भाषा=mr-IN|ॲक्सेसदिनांक=2019-12-25}}</ref>

पुराणानुसार ,कलि राक्षसाला २ पत्नी दुरुक्ति(पहिली पत्नी व बहिण) ,[[अलक्ष्मी]] '''ज्येष्ठा''' '''देवी'''(दुसरी पत्नी )<ref>{{जर्नल स्रोत|date=2019-09-28|title=Kali (demon)|url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Kali_(demon)&oldid=918368939|journal=Wikipedia|language=en}}</ref> ही [[लक्ष्मी|श्रीलक्ष्मीची]] मोठी बहीण आहे<ref>{{जर्नल स्रोत|date=2019-09-11|title=अलक्ष्मी|url=https://mr.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%A4%85%E0%A4%B2%E0%A4%95%E0%A5%8D%E0%A4%B7%E0%A5%8D%E0%A4%AE%E0%A5%80&oldid=1703889|journal=विकिपीडिया|language=mr}}</ref> <ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|दुवा=https://hi.wiktionary.org/wiki/%E0%A4%95%E0%A4%B2%E0%A4%BF|title=कलि - विक्षनरी|संकेतस्थळ=hi.wiktionary.org|ॲक्सेसदिनांक=2019-12-25}}</ref> <br />

== पौराणिक कथा ==

पुराणांत एक युगवाचक व्यक्ती म्हणूनही कलीचे वर्णन आढळते. क्रोध व हिंसा यांचा कली हा पुत्र असून भय व मृत्यू ही त्याची अपत्ये होत. परीक्षित राजाने कलीचा पराभव करून मद्य, द्यूत, सुवर्ण, स्त्रिया व हत्त्या ही पाच निवासक्षेत्रे त्याला दिली. नल राजाच्या शरीरात कलीने प्रवेश केला होता इ. पौराणिक कथा आहेत.<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|दुवा=https://vishwakosh.marathi.gov.in/16360/|title=कलि|दिनांक=2019-07-04|संकेतस्थळ=मराठी विश्वकोश प्रथमावृत्ती|भाषा=mr-IN|ॲक्सेसदिनांक=2019-12-25}}</ref>

महाभारतामध्ये तो गंधर्व होता. महाभारतात त्याने सारीपाटाच्या खेळात पांडव आणि कौरव यांच्यात युद्धाची निर्मिती केली.<ref>{{जर्नल स्रोत|date=2019-08-16|title=Kali (demon)|url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Kali_(demon)&oldid=911156374|journal=Wikipedia|language=en}}</ref>

कल्कीपुराणानुसार कोक-विकोक कलि राक्षसाचे जुळे बंधु आहे.युद्धामध्ये श्रीकल्की अवताराला मारणासाठी कलिला सहाय्य करतात. श्रीकल्की अवतार कोक-विकोक दानवांचा वध करतील.<ref>{{जर्नल स्रोत|date=2019-02-21|title=Koka and Vikoka|url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Koka_and_Vikoka&oldid=884401502|journal=Wikipedia|language=en}}</ref><ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|दुवा=http://www.harekrsna.com/sun/features/08-13/features2911.htm|title=The Sampradaya Sun - Independent Vaisnava News - Feature Stories - August 2013|संकेतस्थळ=www.harekrsna.com|ॲक्सेसदिनांक=2019-11-04}}</ref>

== धर्माग्रंथामध्ये वर्णन<ref>{{जर्नल स्रोत|date=2019-09-15|title=कल्की अवतार|url=https://mr.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%A4%95%E0%A4%B2%E0%A5%8D%E0%A4%95%E0%A5%80_%E0%A4%85%E0%A4%B5%E0%A4%A4%E0%A4%BE%E0%A4%B0&oldid=1704813|journal=विकिपीडिया|language=mr}}</ref> ==
[[चित्र:Hans Memling - Hell - WGA14941.jpg|इवलेसे|'''नरक दानव (सैतान्)''']]
सर्व धर्मातील राक्षसाची नावे खाली दिलेले आहे

'''झोरास्तरीयन पारशी (जरथुश्त्र )-अंग्रो-मइन्यु ( Angra Mainyu)'''<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|दुवा=https://www.britannica.com/topic/Ahriman|title=Angra Mainyu {{!}} Definition & Facts|संकेतस्थळ=Encyclopedia Britannica|भाषा=en|ॲक्सेसदिनांक=2019-09-28}}</ref>: पारशी धर्मग्रंथात वर्णन केलेल्या पाशवी प्रवृत्तीचे मूर्तस्वरूप म्हणजे अंग्रो-मइन्यु होय. पेहलवी भाषेत त्यास ‘'''अहरिमन'''’ '''Ahriman''' अशी संज्ञा आहे. जरथुश्त्रप्रणीत गाथेत अंग्रो- मइन्यूचा उल्लेख आढळत नाही तथापि अन्य अवेस्ता प्रकरणांत हे नाव येते. स्पॅंता-मइन्यु (अहुर मज्द) ह्या दैवी प्रवृत्तीचा त्यास शत्रू मानले आहे. तो साक्षात मृत्युस्वरूपी असून जीवसृष्टीत निर्माण होणारे रोग व तदनुषंगिक घाण, सडणे कुजणे इ. प्रक्रिया घडवून आणतो. अवेस्ता साहित्यात आढळतो. सैतानाशी त्याचे बरेच साम्य आहे.<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|दुवा=https://vishwakosh.marathi.gov.in/26104/|title=अंग्रो – मइन्यु|दिनांक=2019-07-04|संकेतस्थळ=मराठी विश्वकोश प्रथमावृत्ती|भाषा=mr-IN|ॲक्सेसदिनांक=2019-12-25}}</ref>

बौद्ध :- [[मार (राक्षस)]]

ख्रिश्चन: - सैतान,देविल. (ल्यूसिफर Lucifer)

इस्लाम:- जल्लाद वा दज्जाल<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|दुवा=https://ahmadianswers.com/jesus/misquotehadith/dajjal/|title=AhmadiAnswers {{!}} Dajjal And Gog And Magog|भाषा=en-US|ॲक्सेसदिनांक=2019-09-18}}</ref><ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|दुवा=https://muslimskeptic.com/2018/07/01/%e0%a4%b6%e0%a5%81%e0%a4%ac%e0%a4%b9%e0%a4%be%e0%a4%a4-%e0%a4%94%e0%a4%b0-%e0%a4%a6%e0%a4%9c%e0%a5%8d%e0%a4%9c%e0%a4%be%e0%a4%b2/|title=शुबहात और दज्जाल|last=Hussain|पहिले नाव=Md Adil|दिनांक=2018-07-01|संकेतस्थळ=The Muslim Skeptic|भाषा=en-US|ॲक्सेसदिनांक=2019-09-18}}</ref>

== हे पण पहा ==
[[मार (राक्षस)]]

[https://hi.wikipedia.org/s/cw1 शैतान]

Al-Masih ad-Dajjal <ref>{{जर्नल स्रोत|date=2018-11-14|title=Al-Masih ad-Dajjal|url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Al-Masih_ad-Dajjal&oldid=868855141|journal=Wikipedia|language=en}}</ref>

[[कल्की अवतार|श्रीकल्कि आवतार]]
== संदर्भ यादी ==
[[वर्ग:हिंदू दैत्य]]
[[वर्ग:वैष्णव पंथ]]
[[वर्ग:पौराणिक व्यक्ती]]

कलि (राक्षस) - आवृत्ती इतिहास

ImportMaster: robot: Import pages using विशेष:आयात