ImportMaster: robot: Import pages using विशेष:आयात

2022-05-01T17:25:09Z

नवीन पृष्ठ

[[चित्र:तेलंगणामधील जिल्हे.png|इवलेसे|अल्ट=तेलंगणामधील जिल्हे|तेलंगणामधील जिल्ह्यांचे नकाशावरील स्थान]]
[[चित्र:Telangana Districts Map MR.png|200 px|इवलेसे|तेलंगणतील सुरुवातीचे १० जिल्हे]]

[[भारत]] देशाच्या [[तेलंगणा]] राज्यामध्ये एकूण ३३ जिल्हे आहेत. हे सर्व जिल्हे २०१४ सालापूर्वी [[आंध्र प्रदेश]] राज्याचा भाग होते.

== इतिहास ==
[[हैदराबाद संस्थान|हैदराबाद राज्या]]<nowiki/>च्या तेलंगणा प्रदेशात १९४८ मध्ये ८ जिल्ह्यांचा समावेश होता, जेव्हा तो भारताच्या अधिराज्यात सामील झाला होता; ते [[हैद्राबाद|हैदराबाद]], [[महबूबनगर जिल्हा|महबूबनगर]], मेदक, [[नलगोंडा जिल्हा|नलगोंडा]], [[निजामाबाद जिल्हा|निजामाबाद]], [[आदिलाबाद जिल्हा|आदिलाबाद]], [[करीमनगर जिल्हा|करीमनगर]] आणि [[वरंगल जिल्हा|वरंगल]] जिल्हे आहेत.<ref>{{स्रोत पुस्तक|url=https://books.google.co.in/books?id=zXBB1nZYoLIC&pg=PA121&redir_esc=y|title=Hyderabad State|date=1937|publisher=Atlantic Publishers & Distri|language=en}}</ref> १ ऑक्टोबर १९५३ रोजी वारंगल जिल्ह्याचे विभाजन करून [[खम्मम जिल्हा|खम्मम]] जिल्ह्याची निर्मिती करण्यात आली.<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|url=http://www.gwmc.gov.in/knowyourcorporation.aspx|title=Know Your Corporation|website=www.gwmc.gov.in|access-date=2022-01-23}}</ref> १ नोव्हेंबर १९५६ रोजी हैदराबाद राज्यातील तेलंगणा प्रदेश आणि आंध्राचे विलीनीकरण करून आंध्र प्रदेश राज्याची स्थापना झाली. प्रशासनाच्या सोयीसाठी भद्राचलम विभाग आणि अस्वराओपेट तालुका भाग गोदावरी जिल्ह्यांमधून खम्मम जिल्ह्यात विलीन करण्यात आले. हैदराबाद जिल्ह्याचे १५ ऑगस्ट १९७८ रोजी हैदराबाद शहरी जिल्हा आणि हैदराबाद ग्रामीण जिल्हा असे विभाजन करण्यात आले. हैदराबाद शहरी जिल्हा चारमिनार, गोलकोंडा, मुशिराबाद आणि सिकंदराबाद तालुक्यांद्वारे बनविला गेला आहे ज्यात फक्त हैदराबाद महानगरपालिकेचा क्षेत्र, सिकंदराबाद छावणी आणि उस्मानिया विद्यापीठ यांचा समावेश आहे. हैदराबाद ग्रामीण जिल्ह्याचे नंतर [[रंगारेड्डी जिल्हा]] असे नामकरण करण्यात आले. <ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|url=http://www.statoids.com/yin.html|title=India Districts|website=www.statoids.com|access-date=2022-01-23}}</ref>

२०१४ मध्ये आंध्र प्रदेशातील १० जिल्हे वेगळे करून तेलंगणा हे नवीन राज्य तयार करण्यात आले. भद्राचलम विभागातील सात मंडळे [[पूर्व गोदावरी जिल्हा|पूर्व गोदावरी]] जिल्ह्याला परत देण्यात आली. ११ ऑक्टोबर २०१६ रोजी २१ नवीन जिल्हे निर्माण करण्यात आले, ज्यामुळे तेलंगणात ३१ जिल्हे बनले. १७ फेब्रुवारी २०१९ रोजी [[मुलुगु जिल्हा|मुलुगु]] आणि [[नारायणपेट जिल्हा|नारायणपेट]] हे दोन नवीन जिल्हे निर्माण करण्यात आले आणि एकूण जिल्ह्यांची संख्या ३३ झाली.

==यादी==
तेलंगणामधील जिल्ह्याची यादी.
{| class="sortable" border="0" cellpadding="1" cellspacing="1" width="98%" style="border:1px solid black"
|- bgcolor="#f8dc17"
!अनुक्रमांक
! width="15%" | [[जिल्हा]]
! width="15%" | मुख्यालय
! width="20%" | क्षेत्रफळ (किमी२)
! width="20%" | लोकसंख्या (२०११ची जनगणना)
! width="10%" | मंडळे
! width="20%" | घनता (प्रती किमी२)
! शहरी (%)
! [[साक्षरता]] (%)
! [[लिंग गुणोत्तर]]
! [[नकाशा]]
|-
| १ ||[[आदिलाबाद जिल्हा|आदिलाबाद]]|| [[आदिलाबाद]] || ४,१५३ ||७,०८,९७२|| १८|| १७१ || २३.६६ || ६३.४६ || ९८९||
[[File:Adilabad in Telangana (India).svg|100px]]
|-
| २||[[भद्राद्री कोठगुडम जिल्हा|भद्राद्री कोठगुडम]]||[[कोठगुडम]]|| ७,४८३ ||१०,८०,८५८|| २३|| १४४ || ३१.७१ || ६६.४ || १,००८ ||[[File:Bhadradri Kothagudem in Telangana (India).svg|100px]]
|-
| ३||[[हनमकोंडा जिल्हा|हनमकोंडा]]||[[हनमकोंडा]]<ref name="Warangal Urban renamed to Hanamkonda">{{Cite web|title=KCR renames Warangal Urban Hanamkonda; Warangal Rural becomes Warangal|website=NewsMeter|url=https://newsmeter.in/top-stories/kcr-renames-warangal-urban-hanamkonda-warangal-rural-becomes-warangal-679850}}</ref>|| १,३०९ ||१०,६९,२६१|| १४|| ८१७ || ६८.५१ || ७६.१७ || ९९७ ||[[File:Warangal Urban in Telangana (India).svg|100px]]
|-
| ४||[[हैदराबाद जिल्हा|हैद्राबाद]]||[[हैद्राबाद]]||| २१७ ||३९,४३,३२३|| १६|| १८१७२ || १०० || ८३.२५ || ९५४ ||[[File:Hyderabad in Telangana (India).svg|100px]]
|-
| ५||[[जगित्याल जिल्हा|जगित्याल]]||[[जगतियाल|जगित्याल]]|| २,४१९ ||९,८५,४१७||१८|| ४०७ || २२.४६ || ६०.२६ || १,०३६ ||[[File:Jagtial in Telangana (India).svg|100px]]
|-
| ६||[[जनगांव जिल्हा, तेलंगणा|जनगांव]]||[[जनगांव, तेलंगणा|जनगांव]]|| २,१८८ ||५,६६,३७६|| १२|| २५९ || १२.६ || ६१.४४ || ९९७ ||[[File:Jangaon in Telangana (India).svg|100px]]
|-
| ७||[[जयशंकर भूपालपल्ली जिल्हा|जयशंकर भूपालपल्ली]]||[[भूपालपल्ली]]|| २,२९३ ||४,१६,७६३|| ११|| १८२ || १३.७ || ६१.९७ || १,००९ ||[[File:Jayashankar Bhupalpally in Telangana (India).svg|100px]]
|-
| ८||[[जोगुलांबा गदवाल जिल्हा|जोगुलांबा गदवाल]]||[[गदवाल (तेलंगणा)|गदवाल]]|| २,९२८ ||६,०९,९९०|| १२|| २०८ || १०.३६ || ४९.८७ || ९७२ ||[[File:Jogulamba Gadwal in Telangana (India).svg|100px]]
|-
| ९||[[कामारेड्डी जिल्हा|कामारेड्डी]]||[[कामारेड्डी]]|| ३,६६७ ||९,७२,६२५|| २२|| २६५ || १२.७१ || ५६.५१ || १,०३३ ||[[File:Kamareddy in Telangana (India).svg|100px]]
|-
| १०||[[करीमनगर जिल्हा|करीमनगर]]||[[करीमनगर]]|| २,१२८ ||१०,०५,७११|| १६|| ४७३ || ३०.७२ || ६९.१६ || ९९३ ||[[File:Karimnagar in Telangana (India).svg|100px]]
|-
| ११||[[खम्मम जिल्हा|खम्मम]]||[[खम्मम]]|| ४,३६१ ||१४,०१,६३९|| २१|| ३२१ || २२.६ || ६५.९५ || १,००५ ||[[File:Khammam in Telangana (India).svg|100px]]
|-
| १२||[[कुमुरम भीम आसिफाबाद जिल्हा|कुमुरम भीम आसिफाबाद]]||[[आसिफाबाद (तेलंगणा)|आसिफाबाद]]|| ४,८७८ ||५,१५,८१२|| १५|| १०६ || १६.८६ || ५६.७२ || ९९८ ||[[File:Kumaram Bheem Asifabad in Telangana (India).svg|100px]]
|-
| १३||[[महबूबाबाद जिल्हा|महबूबाबाद]]||[[महबूबाबाद, तेलंगणा|महबूबाबाद]]|| २,८७७ ||७,७४,५४९|| १६|| २६९ || ९.८६ || ५७.१३ || ९९६ ||[[File:Mahabubabad in Telangana (India).svg|100px]]
|-
| १४||[[महबूबनगर जिल्हा|महबूबनगर]]||[[महबूबनगर]]|| २,७३८ ||९,१९,९०३|| १५|| ३३६ || ३७.२ || ६३.३४ || ९३४ ||[[File:Mahabubnagar in Telangana (India).svg|100px]]
|-
| १५||[[मंचिर्याल जिल्हा|मंचिर्याल]]||[[मंचिर्याल]]|| ४,०१६ ||८,०७,०३७|| १८|| २०१ || ४३.८५ || ६४.३५ || ९७७ ||[[File:Mancherial in Telangana (India).svg|100px]]
|-
| १६||[[मेडक जिल्हा|मेदक]]||[[मेडक|मेदक]]|| २,७८६ ||७,६७,४२८|| २०|| २७५ || ७.६७ || ५६.१२ || १,०२७ ||[[File:Medak in Telangana (India).svg|100px]]
|-
| १७||[[मेडचल-मलकाजगिरी जिल्हा|मेडचल-मलकाजगिरी]]||[[किसरा (तेलंगणा)|किसरा]]
| १,०८४ ||२४,६०,०९५|| १५|| २२६९ || ९१.४ || ८२.४८ || ९५७ ||[[File:Medchal Malkajgiri in Telangana (India).svg|100px]]
|-
| १८||[[मुलुगु जिल्हा|मुलुगु]]||[[मुलुगु]]|| ३,८८१||२,९४,६७१|| ९|| ७६ || ५ || ६३.५७ || ९६८ ||[[File:Mulugu in Telangana (India).svg|100x100px]]
|-
|१९
|[[नलगोंडा जिल्हा|नलगोंडा]]
|[[नलगोंडा]]
|७,१२२
|१६,१८,४१६
|३१
|२२७
|२२.७६
|६३.७५
|९७८
|[[File:Nagarkurnool in Telangana (India).svg|100x100px]]
|-
|२०
|[[नारायणपेट जिल्हा|नारायणपेट]]
|[[नारायणपेट (तेलंगणा)|नारायणपेट]]
|२३३६
|५,६६,८७४
|११
|२४३
|११.१
|४९.९३
|१००९
|[[File:Narayanpet in Telangana (India).svg|100x100px]]
|-
| २१||[[नागरकर्नूल जिल्हा|नागरकर्नूल]]||[[नागरकर्नूल (तेलंगणा)|नागरकर्नूल]]|| ६,९२४ ||८,६१,७६६|| २०|| १२४ || १०.१९ || ५४.३८ || ९६८ ||[[File:Nalgonda in Telangana (India).svg|100px]]
|-
| २२||[[निर्मल जिल्हा|निर्मल]]||[[निर्मल, तेलंगणा|निर्मल]]|| ३,८४५ ||७,०९,४१८|| १९|| १८५ || २१.३८ || ५७.७७ || १,०४६ ||[[File:Nirmal in Telangana (India).svg|100px]]
|-
| २३||[[निजामाबाद जिल्हा|निजामाबाद]]||[[निजामाबाद]]|| ४,२८८ ||१५,७१,०२२|| २९|| ३६६ || २९.५८ || ६४.२५ || १,०४४ ||[[File:Nizamabad in Telangana (India).svg|100px]]
|-
| २४||[[पेद्दपल्ली जिल्हा|पेद्दपल्ली]]||[[पेद्दपल्ली]]
|| २,२३६ ||७,९५,३३२|| १४|| ३५६ || ३८.२२ || ६५.५२ || ९९२ ||[[File:Peddapalli in Telangana (India).svg|100px]]
|-
| २५||[[राजन्ना सिरिसिल्ला जिल्हा|राजन्ना सिरिसिल्ला]]||[[सिरिसिल्ला (तेलंगणा)|सिरिसिल्ला]]|| २,०१९ ||५,५२,०३७|| १३|| २७३ || २१.१७ || ६२.७१ || १,०१४ ||[[File:Rajanna Sircilla in Telangana (India).svg|100px]]
|-
| २६||[[रंगारेड्डी जिल्हा|रंगारेड्डी]]||[[हैद्राबाद]]<ref>{{cite web |title=Collectorate |url=https://rangareddy.telangana.gov.in/collectorate/ |website=Ranga Reddy district |access-date=19 September 2021}}</ref> || ५,०३१ ||२४,२६,२४३|| २७|| ४८२ || ५७.७ || ७१.८८ || ९५० ||[[File:Ranga Reddy in Telangana (India).svg|100px]]
|-
| २७||[[संगारेड्डी जिल्हा|संगारेड्डी]]||[[संगारेड्डी]]|| ४,४६४ ||१५,२७,६२८|| २६|| ३४२ || ३४.६९ || ६४.०८ || ९६५ ||[[File:Sangareddy in Telangana (India).svg|100px]]
|-
| २८ ||[[सिद्दिपेट जिल्हा|सिद्दिपेट]]||[[सिद्दिपेट]]|| ३,६३२ ||१०,१२,०६५|| २४|| २७९ || १३.७४ || ६१.६१ || १,००८ ||[[File:Siddipet in Telangana (India).svg|100px]]
|-
| २९ ||[[सूर्यापेट जिल्हा|सूर्यापेट]]||[[सूर्यापेट]]|| ३,३७४ ||१०,९९,५६०|| २३|| ३२६ || १५.५६ || ६४.११ || ९९६ ||[[File:Suryapet in Telangana (India).svg|100px]]
|-
| ३० ||[[विकाराबाद जिल्हा|विकाराबाद]]||[[विकाराबाद]]|| ३,३८६ ||९,२७,१४०|| १८|| २७४ || १३.४८ || ५७.९१ || १,००१ ||[[File:Vikarabad in Telangana (India).svg|100px]]
|-
| ३१||[[वनपर्ति जिल्हा|वनपर्ति]]||[[वनपर्ति (तेलंगणा)|वनपर्ति]]|| २,१५२ ||५,७७,७५८|| १४|| २६८ || १५.९७ || ५५.६७ || ९६० ||[[File:Wanaparthy in Telangana (India).svg|100px]]
|-
| ३२||[[वरंगल जिल्हा|वरंगल]]||[[वरंगल]]<ref name="Warangal Urban renamed to Hanamkonda" />|| १,७६६ ||७,१८,५३७|| १३|| ४०७ || ६.९९ || ६१.२६ || ९९४ ||[[File:Warangal Rural in Telangana (India).svg|100px]]
|-
| ३३||[[यदाद्रि भुवनगिरी जिल्हा|यदाद्रि भुवनगिरी]]||[[भुवनगिरी]]|| ३,२५३ ||७,३९,४४८|| १६|| २२७ || १६.६६ || ६५.५३ || ९७३ ||[[File:Yadadri Bhuvanagiri in Telangana (India).svg|100px]]
|-
!एकूण|| – || –
|१,११,२३४||३,५०,०३,६७४||५८९||३१५
!३८.८८||६६.५४||९८८|| –
|}

== हे देखील पहा ==

* [[भारतातील जिल्ह्यांची यादी]]
* [[तेलंगणा]]

== संदर्भ ==
{{संदर्भयादी}}
{{तेलंगणामधील जिल्हे}}
{{भारतामधील जिल्हे}}

[[वर्ग:तेलंगणामधील जिल्हे| ]]
[[वर्ग:भारतामधील जिल्हे]]

तेलंगणामधील जिल्हे - आवृत्ती इतिहास

ImportMaster: robot: Import pages using विशेष:आयात