<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="mr">
	<id>https://mr.bharatpedia.org/w/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%E0%A4%A8%E0%A4%95%E0%A5%8D%E0%A4%B7%E0%A4%A4%E0%A5%8D%E0%A4%B0</id>
	<title>नक्षत्र - आवृत्ती इतिहास</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://mr.bharatpedia.org/w/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%E0%A4%A8%E0%A4%95%E0%A5%8D%E0%A4%B7%E0%A4%A4%E0%A5%8D%E0%A4%B0"/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="https://mr.bharatpedia.org/w/index.php?title=%E0%A4%A8%E0%A4%95%E0%A5%8D%E0%A4%B7%E0%A4%A4%E0%A5%8D%E0%A4%B0&amp;action=history"/>
	<updated>2026-08-22T23:39:47Z</updated>
	<subtitle>विकिवरील या पानाच्या आवृत्त्यांचा इतिहास</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.43.6</generator>
	<entry>
		<id>https://mr.bharatpedia.org/w/index.php?title=%E0%A4%A8%E0%A4%95%E0%A5%8D%E0%A4%B7%E0%A4%A4%E0%A5%8D%E0%A4%B0&amp;diff=6363&amp;oldid=prev</id>
		<title>27.58.239.120: robot: Import pages using विशेष:आयात</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://mr.bharatpedia.org/w/index.php?title=%E0%A4%A8%E0%A4%95%E0%A5%8D%E0%A4%B7%E0%A4%A4%E0%A5%8D%E0%A4%B0&amp;diff=6363&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2022-05-01T16:22:09Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;robot: Import pages using &lt;a href=&quot;/wiki/%E0%A4%B5%E0%A4%BF%E0%A4%B6%E0%A5%87%E0%A4%B7:%E0%A4%86%E0%A4%AF%E0%A4%BE%E0%A4%A4&quot; title=&quot;विशेष:आयात&quot;&gt;विशेष:आयात&lt;/a&gt;&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;नवीन पृष्ठ&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;[[चित्र:Nakshatras.jpg|अल्ट=सूर्यसिद्धांतानुसार नक्षत्रांची मांडणी|इवलेसे|सूर्यसिद्धांतानुसार नक्षत्रांची मांडणी]]&lt;br /&gt;
आकाशातले काही विशिष्ट तारकासमूह  &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;नक्षत्र&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; ह्या नावाने ओळखले जातात. नक्षत्रांची यादी [[अथर्ववेद]], [[तैत्तरीय संहिता]], [[शतपथ ब्राह्मण]] यांत दिली आहे.  [[सूर्य (ज्योतिष)|चंद्र]] आकाशात ज्या दीर्घ वर्तुळ मार्गातून भ्रमण करताना दिसतो त्या मार्गाला क्रांतिवृत्त म्हणतात.  क्रांतिवृत्ताचे सत्तावीस समान भाग कल्पिले आहेत. त्यांतील प्रत्येकात येणाऱ्या एकेका तारकापुंजाला नक्षत्र म्हणतात. अशी एकूण २७ नक्षत्रे आहेत. म्हणून प्रत्येक नक्षत्राने क्रांतिवृत्तावर व्यापलेली जागा (३६०अंश भागिले २७=)१३ अंश २० कला असते.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
आकाशात नक्षत्रांशिवाय इतरही अनेक तारकासमूह आहेत. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{| class=&amp;quot;wikitable&amp;quot; align=&amp;quot;center&amp;quot; cellspacing=&amp;quot;2&amp;quot; cellpadding=&amp;quot;&amp;quot;&lt;br /&gt;
|- bgcolor=#cccccc&lt;br /&gt;
!#!! नाव !! फलज्योतिष्यान्वये देवता !! पाश्चात्त्य नाव !! मानचित्र !!स्थिति&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| १ (1) ||  [[अश्विनी]] (Ashvinī) ||[[केतू (ज्योतिष)|केतू]] (Cauda Draconis) ||[[Beta Arietis|β]] and [[Gamma Arietis|γ]] [[Aries (constellation)|Arietis]] || [[Image:Aries constellation map.svg|100px]] || 00AR00-13AR20&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| २ (2) || [[भरणी]] (Bharanī)||[[शुक्र]] (Venus)|| [[35 Arietis|35]], [[39 Arietis|39]], and [[41 Arietis|41]] [[Aries (constellation)|Arietis]] || [[Image:Aries constellation map.svg|100px]] || 13AR20-26AR40&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| ३ (3) ||[[कृत्तिका]]  (Krittikā)||[[रवी]] (Sun) ||[[Pleiades (star cluster)|Pleiades]] || [[Image:Taurus constellation map.png|100px]] || 26AR40-10TA00&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| ४ (4)  || [[रोहिणी]] (Rohinī)||[[चंद्र]] (Moon)|| [[Aldebaran]] || [[Image:Taurus constellation map.png|100px]] || 10TA00-23TA20&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| ५ (5) ||  [[मृग]]/[[म्रृगशीर्ष]] (Mrigashīrsha)||[[मंगळ]] (Mars)|| [[Lambda Orionis|λ]], φ [[Orion (constellation)|Orionis]] ||[[Image:Orion constellation map.png|100px]] || 23TA40-06GE40&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| ६ (6) ||  [[आर्द्रा]] (Ārdrā)|| [[राहू (ज्योतिष)|राहू]] (Caput Draconis) || [[Betelgeuse]] || [[Image:Orion constellation map.png|100px]] || 06GE40-20GE00&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| ७ (7) ||  [[पुनर्वसु]] (Punarvasu)|| [[गुरू (ज्योतिष)|गुरू/बृहस्पति]](Jupiter) ||[[Castor]] and [[Pollux]] || [[Image:Gemini constellation map.png|100px]] || 20GE00-03CA20&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| ८ (8) || [[पुष्य]] (Pushya)||[[शनी]] (Saturn) ||[[Gamma Cancri|γ]], [[Delta Cancri|δ]] and [[Theta Cancri|θ]] [[Cancer (constellation)|Cancri]] || [[Image:Cancer constellation map.png|100px]] || 03CA20-16CA40&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| ९ (9) || [[आश्लेषा]] (Āshleshā)||[[बुध ग्रह|बुध]] (Mercury) || δ, ε, η, ρ, and [[Sigma Hydrae|σ]] [[Hydra (constellation)|Hydrae]] || [[Image:Hydra constellation map.png|100px]] ||16CA40-30CA500&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| १० (10) || [[मघा]] (Maghā) || [[केतू (ज्योतिष)|केतू]]  || [[Regulus]] || [[Image:Leo constellation map.png|100px]] || 00LE00-13LE20&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| ११ (11) || [[पूर्वा फाल्गुनी]] (Pūrva Phalgunī)||[[शुक्र]] (Venus)|| [[Delta Leonis|δ]] and [[Theta Leonis|θ]] [[Leo (constellation)|Leonis]] || [[Image:Leo constellation map.png|100px]] || 13LE20-26LE40&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| १२ (12) || [[उत्तराफाल्गुनी|उत्तरा फाल्गुनी]] (Uttara Phalgunī)|| [[रवी]]|| [[Denebola]] || [[Image:Leo constellation map.png|100px]] || 26LE40-10VI00&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| १३ (13) || [[हस्त]] (Hasta)||[[चंद्र]]|| [[Alpha Corvi|α]], [[Beta Corvi|β]], [[Gamma Corvi|γ]], [[Delta Corvi|δ]] and [[Epsilon Corvi|ε]] [[Corvus (constellation)|Corvi]] ||[[Image:Corvus constellation map.png|100px]] || 10VI00-23VI20&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| १४ (14) || [[चित्रा]] (Chitrā) ||[[मंगळ]] || [[Spica]] || [[Image:Virgo constellation map.png|100px]] || 23VI20-06LI40&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| १५ (15) || [[स्वाती]] (Svātī) ||[[राहू (ज्योतिष)|राहू]]|| [[Arcturus]] || [[Image:Bootes constellation map.png|100px]] || 06LI40-20LI00&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| १६ (16) || [[विशाखा]] (Vishākhā)||[[गुरू (ज्योतिष)|गुरू/बृहस्पति]]|| [[Alpha Librae|α]], [[Beta Librae|β]], [[Gamma Librae|γ]] and ι [[Libra (constellation)|Librae]] ||[[Image:Libra constellation map.png|100px]] || 20LI00-03SC20&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| १७ (17) || [[अनुराधा]] (Anurādhā) ||[[शनी]]|| [[Beta Scorpii|β]], [[Delta Scorpii|δ]] and [[Pi Scorpii|π]] [[Scorpius (constellation)|Scorpionis]] || [[Image:Scorpius constellation map.png|100px]] || 03SC20-16SC40&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| १८ (18) || [[ज्येष्ठा]] (Jyeshtha)||[[बुध ग्रह|बुध]]|| [[Alpha Scorpii|α]], [[Sigma Scorpii|σ]], and [[Tau Scorpii|τ]] [[Scorpius (constellation)|Scorpionis]] || [[Image:Scorpius constellation map.png|100px]] || 16SC40-30SC00&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| १९ (19) ||  [[मूळ]] (Mūla)||[[केतू (ज्योतिष)|केतू]] || [[Epsilon Scorpii|ε]], ζ, [[Eta Scorpii|η]], [[Theta Scorpii|θ]], ι, [[Kappa Scorpii|κ]], [[Lambda Scorpii|λ]], [[Mu Scorpii|μ]] and [[Nu Scorpii|ν]] [[Scorpius (constellation)|Scorpionis]] || [[Image:Scorpius constellation map.png|100px]] || 00SG00-13SG20&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| २० (20) || [[पूर्वाषाढा]] (Pūrva Ashādhā)||[[शुक्र]]|| [[Delta Sagittarii|δ]] and [[Epsilon Sagittarii|ε]] [[Sagittarius (constellation)|Sagittarii]] || [[Image:Sagittarius constellation map.png|100px]]|| 13SG20-26SG40&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| २१ (21) || [[उत्तराषाढा]] (Uttara Ashādhā)||[[रवी]]|| [[Zeta Sagittarii|ζ]] and [[Sigma Sagittarii|σ]] [[Sagittarius (constellation)|Sagittarii]] || [[Image:Sagittarius constellation map.png|100px]] || 26SG40-10CP00&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| २२ (22) || [[श्रवण]] (Shravana)||[[चंद्र]]|| [[Alpha Aquilae|α]], [[Beta Aquilae|β]] and [[Gamma Aquilae|γ]] [[Aquila (constellation)|Aquilae]] || [[Image:Aquila constellation map.png|100px]] || 10CP00-23CP20&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| २३ (23) || [[धनिष्ठा]]/[[श्रविष्ठा]] (Shravishthā) or [[Dhanisthā]]||[[मंगळ]]|| [[Alpha Delphini|α]] to δ [[Delphinus]] || [[Image:Delphinus constellation map.png|100px]]|| 23CP20-06AQ40&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| २४ (24) ||  [[शततारका]]/[[शतभिषज]] (Shatabhishaj)||[[राहू (ज्योतिष)|राहू]]|| [[Gamma Aquarii|γ]] [[Aquarii]] || [[Image:Aquarius constellation map.png|100px]]|| 06AQ40-20AQ00&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| २५ (25) || [[पूर्वाभाद्रपदा]] (Pūrva Bhādrapadā)||[[गुरू (ज्योतिष)|गुरू/बृहस्पति]]|| [[Alpha Pegasi|α]] and [[Beta Pegasi|β]] [[Pegasus (constellation)|Pegasi]] || [[Image:Pegasus constellation map.png|100px]]|| 20AQ00-03PI20&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| २६ (26) || [[उत्तराभाद्रपदा]] (Uttara Bhādrapadā)||[[शनी]]|| [[Gamma Pegasi|γ]] [[Pegasus (constellation)|Pegasi]] and [[Alpha Andromedae|α]] [[Andromeda (constellation)|Andromedae]] || [[Image:Andromeda constellation map.png|100px]] || 03PI20-16PI40&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| २७ (27) || [[रेवती]] (Revatī)||[[बुध ग्रह|बुध]]|| ζ [[Pisces (constellation)|Piscium]] || [[Image:Pisces constellation map.png|100px]] || 16PI40-30PI00&lt;br /&gt;
|}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
पुण्यामधे [[नक्षत्र]] [[उद्यान]] नावाचे एक उद्यान कोथरूडमध्ये आहे.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== २८वे नक्षत्र ==&lt;br /&gt;
तैत्तिरीय संहितेत आणि अथर्ववेदात में २८ नक्षत्रांचा उल्लेख आहे. त्यांमध्ये अभिजित हेहे आहे. अभिजित हे ते २८ वे नक्षत्र आहे. परंतु कालांतराने हे नक्षत्र क्रांतिवृत्तावरून बाजूला सरकले म्हणूनच आज केवळ २७ नक्षत्रे मानली जातात. अभिजित नक्षत्र हे उत्तराषाढा आणि श्रवण नक्षत्र यांच्यादरम्यान आहे. उत्तराषाढा शेवटचा एक चरण व श्रवणाचा आरंभीचा एक चरण मिळून अभिजित नक्षत्र होते.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==नक्षत्र या विषयावरील मराठी पुस्तके==&lt;br /&gt;
* नक्षत्रकथा ([[लीना दामले]])&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[वर्ग:हिंदू कालमापन]]&lt;br /&gt;
[[वर्ग:हिंदू पंचांग]]&lt;br /&gt;
[[वर्ग:ज्योतिष]]&lt;br /&gt;
[[वर्ग:आकाश]]&lt;br /&gt;
[[वर्ग:खगोलशास्त्र]]&lt;br /&gt;
[[वर्ग:फलज्योतिष]]&lt;br /&gt;
[[वर्ग:लाल दुवे असणारे लेख]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>27.58.239.120</name></author>
	</entry>
</feed>