https://mr.bharatpedia.org/w/index.php?action=history&feed=atom&title=%E0%A4%AA%E0%A4%BE%E0%A4%B0%E0%A4%B8%E0%A4%BF%E0%A4%95%E0%A4%BE%E0%A4%9A%E0%A4%BE_%E0%A4%A1%E0%A5%8B%E0%A4%82%E0%A4%97%E0%A4%B0पारसिकाचा डोंगर - आवृत्ती इतिहास2026-08-27T01:24:10Zविकिवरील या पानाच्या आवृत्त्यांचा इतिहासMediaWiki 1.43.6https://mr.bharatpedia.org/w/index.php?title=%E0%A4%AA%E0%A4%BE%E0%A4%B0%E0%A4%B8%E0%A4%BF%E0%A4%95%E0%A4%BE%E0%A4%9A%E0%A4%BE_%E0%A4%A1%E0%A5%8B%E0%A4%82%E0%A4%97%E0%A4%B0&diff=14109&oldid=prevImportMaster: robot: Import pages using विशेष:आयात2022-05-01T18:13:48Z<p>robot: Import pages using <a href="/wiki/%E0%A4%B5%E0%A4%BF%E0%A4%B6%E0%A5%87%E0%A4%B7:%E0%A4%86%E0%A4%AF%E0%A4%BE%E0%A4%A4" title="विशेष:आयात">विशेष:आयात</a></p>
<p><b>नवीन पृष्ठ</b></p><div>[[चित्र:Parsikhill.jpg|इवलेसे]]<br />
[[चित्र:Navi Mumbai.jpg|इवलेसे]]<br />
'''पारसिकाचा डोंगर''' हा [[ठाणे जिल्हा|ठाणे जिल्ह्यातील]] डोंगर आहे. [[साळशेत बेट]]ाच्या पूर्वेस [[भारत]]ाच्या मुख्य भूमीवर असलेल्या या डोंगराची उंची १९८५मध्ये २३५ मीटर होती.<ref>{{स्रोत पुस्तक | title=The Making of Navi Mumbai | प्रकाशक=Orient Blackswan | लेखक=Annapurna Shaw | year=2004 | pages=92 | आय.एस.बी.एन.=8125026002}}</ref><ref name="Kapadia p. 51">{{स्रोत पुस्तक | title=[[ट्रेक द सह्याद्रीज]] (पाचवी आवृत्ती) | प्रकाशक=इंडस पब्लिशिंग | लेखक=हरीश कापडिया | year=2004 | pages=51 | आय.एस.बी.एन.=8173871515}}</ref> या डोंगराचा माथा म्हणजे ७ किमी उत्तर-दक्षिण धावणारी डोंगरकपार आहे. १९८५नंतर सुरू झालेल्या दगडखाणींमुळे या टेकडीचा आकार आणि उंची बदलले गेले आहेत. या डोंगरावरील १५ किमी<sup>२</sup> परिसरात अभयारण्य आहे. येथे अनेक चित्रपटांचे चित्रीकरण झालेले आहे.<ref name="Shaw">{{स्रोत पुस्तक | title=The Making of Navi Mumbai | प्रकाशक=Orient Blackswan | author=Annapurna Shaw | year=2004 | pages=91, 116 | आय.एस.बी.एन.=8125026002}}</ref><ref name="Kohli">{{स्रोत पुस्तक | title=Mountains of India: Tourism, Adventure and Pilgrimage | प्रकाशक=Indus Publishing | author=M.S. Kohli | year=2004 | pages=259 | isbn=8173871353}}</ref><br />
<br />
या डोंगराचा काही भाग [[नवी मुंबई]]मध्ये मोडतो. याच्या शिखराजवळ [[नवी मुंबईचे महापौर|नवी मुंबईच्या महापौरांचे]] अधिकृत निवासस्थान आहे.<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत <br />
| title = Bombay HC pulls up NMMC for acquiring 6 plots adjoining Mayor’s residence | कृती=इंडियन एक्सप्रेस<br />
| दुवा = http://indianexpress.com/article/cities/mumbai/bombay-hc-pulls-up-nmmc-for-acquiring-6-plots-adjoining-mayors-residence-4379649/ <br />
|दिनांक=२०१६-११-१७| ॲक्सेसदिनांक=२०१६-११-१७}}</ref><br />
<br />
== बोगदा ==<br />
या डोंगरातून [[पारसिकाचा बोगदा]] गेला आहे. हा बोगदा भारत आणि [[आशिया]]तील सगळ्यात जुन्या बोगद्यांपैकी एक आहे. १९१६मध्ये खणलेल्या या बोगद्यातून मध्य रेल्वेची वाहतूक होते. त्याआधी बांधलेला रेल्वेमार्ग डोंगराला वळसा घालून [[मुंब्रा रेल्वे स्थानक|मुंब्रा]]-[[कळवा रेल्वे स्थानक|कळवामार्गे]] [[मुंबई छ.शि.ट.|मुंबईला]] [[ठाणे|ठाण्याशी]] जोडतो.<br />
<br />
== दगडखाणी आणि अनधिकृत वसाहती ==<br />
विसाव्या शतकाच्या शेवटी हा डोंगर फोडून तेथील दगडमाती मुंबई महानगरातील बांधकामासाठी वापरली गेली. डोंगराचा सुमारे ९% भाग यात नष्ट झाला आहे. याच गतीने पुढील काही वर्षांत ३०% डोंगर नाहीसा होण्याचा अंदाज आहे.<ref name="TOI">{{स्रोत बातमी | दुवा=http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2012-09-03/mumbai/33562482_1_parsik-hill-forest-department-encroachment | title=Encroachment, quarrying take a toll on Parsik Hill | date=3 September 2012 | agency=Times of India | accessdate=6 April 2013 | लेखक=Clara Lewis, TNN}}</ref><ref>{{पुस्तक स्रोत | title=The Making of Navi Mumbai | प्रकाशक=Orient Blackswan | लेखक=Annapurna Shaw | वर्ष=2004 | पान=119 | आय.एस.बी.एन.=8125026002}}</ref> शीळफाट्याकडे जाणाऱ्या रस्त्यालगत हजारो (२०१२ च्या अंदाजानुसार ११,०००) अनधिकृत झोपड्या वर घरे बांधली गेली आहेत. याशिवाय डोंगरावर सुमारे १०० अनधिकृत देवळे, मशीदी व इतर धार्मिक स्थळे बांधली गेली आहेत.<br />
<br />
== संदर्भ ==<br />
{{संदर्भयादी}}<br />
<br />
[[वर्ग:ठाणे जिल्हा]]<br />
[[वर्ग:नवी मुंबई]]</div>ImportMaster