ImportMaster: robot: Import pages using विशेष:आयात

2022-05-01T17:03:01Z

नवीन पृष्ठ

{{माहितीचौकट भूतपूर्व देश
| राष्ट्र_अधिकृत_नाव_स्थानिकभाषेमध्ये = Estado da Índia
| राष्ट्र_अधिकृत_नाव_मराठीमध्ये = भारतातील पोर्तुगीज राज्य
| सुरुवात_वर्ष = इ.स. १५१०
| शेवट_वर्ष = इ.स. १९६१
| मागील१ = [[दिल्ली सल्तनत]]
| मागील_ध्वज१ = Qutab.jpg
| मागील२ = [[मुघल साम्राज्य]]
| मागील_ध्वज२ = Fictional flag of the Mughal Empire.svg
| पुढील१ = [[भारत]]
| पुढील_ध्वज१ = Flag of India.svg
| राष्ट्र_ध्वज = Flag of Portugal.svg
| राष्ट्र_चिन्ह = Coat of arms of Portuguese India (1951-1974).svg
| राष्ट्र_ध्वज_नाव =
| राष्ट्र_चिन्ह_नाव =
| जागतिक_स्थान_नकाशा = Map of Portuguese India.png
| ब्रीद_वाक्य =
| राजधानी_शहर = [[नोवा गोवा]] <small>([[कोच्ची]] इ.स. १५३० पर्यंत)</small>
| सर्वात_मोठे_शहर =
| शासन_प्रकार = वसाहती शासन
| राष्ट्रप्रमुख_नाव = पहिला मानुएल (पहिला; राजा)<br />अमेरिको टोमास (अंतिम; अध्यक्ष)
| पंतप्रधान_नाव =
| राष्ट्रीय_भाषा = [[पोर्तुगीज भाषा|पोर्तुगीज]]
| इतर_प्रमुख_भाषा = [[कोकणी भाषा|कोकणी]], [[गुजराती भाषा|गुजराती]], [[मराठी भाषा|मराठी]], [[मल्याळम भाषा|मल्याळम]]
| राष्ट्रीय_चलन = पोर्तुगीज भारतीय रुपया<br />पोर्तुगीज भारतीय एस्कुदो
| क्षेत्रफळ_वर्ग_किमी =
| लोकसंख्या_संख्या =
| लोकसंख्या_घनता =
}}
'''पोर्तुगीज भारत''' ([[पोर्तुगीज भाषा|पोर्तुगीज]]: ''Índia Portuguesa'' किंवा ''Estado da Índia'';) या [[पोर्तुगाल|पोर्तुगालाच्या]] [[भारत|भारतातील]] [[वसाहतवाद|वसाहती]] होत्या.

[[वास्को दा गामा]] याने युरोपातून भारताकडे येण्याच्या सागरी मार्गाच्या शोध लावल्यानंतर सहा वर्षांनी, म्हणजे [[इ.स. १५०५]] साली केरळातील [[कोची]] येथे [[फ्रान्सिस्को द अल्मीडा]] याच्या पहिला पोर्तुगीज व्हाइसरॉय म्हणून झालेल्या नेमणुकीपासून भारतातील पोर्तुगीज सत्तेला आरंभ झाला. [[इ.स. १५१०]] साली पोर्तुगीज भारताचे मुख्य ठाणे [[गोवा|गोव्यात]] हलवण्यात आले. [[इ.स. १७५२]] सालापर्यंत [[आफ्रिका]] खंडाच्या दक्षिणेपासून [[आग्नेय आशिया|आग्नेय आशियापर्यंत]], अश्या [[हिंदी महासागर|हिंदी महासागरातील]] सर्व पोर्तुगीज वसाहतींना ''पोर्तुगीज भारत'' या संज्ञेने उल्लेखले जाई. [[इ.स. १७५२]] साली [[मोझांबिक|मोझांबिकास]] अलग करून स्वतंत्र वसाहतीचा दर्जा देण्यात आला. [[इ.स. १८४४]] साली पोर्तुगीज भारताच्या शासनाने [[मकाव]], [[सोलोर]] व [[तिमोर]] येथील वसाहतींना प्रशासकीय कक्षेतून वगळल्यानंतर पोर्तुगीज भारताची व्याप्ती गोवा व मलबारापुरती सीमित राहिली. [[इ.स. १९५४]] साली [[दादरा आणि नगर हवेली]] भारतीय प्रजासत्ताकाने पोर्तुगीज भारताच्या ताब्यातून मिळवले, तर [[इ.स. १९६१]] सालातील डिसेंबरात [[गोवा]], [[दीव]] व [[दमण]] या अखेरच्या तीन वसाहतीही ताब्यात घेतल्या. पोर्तुगीज भारताच्या वसाहती भारतीय प्रजासत्ताकात सामील झाल्या, तरीही या सामिलीकरणास पोर्तुगाल शासनाची मान्यता [[इ.स. १९७५]] साली मिळाली.

==सोळावे शतक==
पोर्तुगीजांनी [[इ.स. १५३०|१५३०]] सालापासून भारतात लश्करी कारवाया आणि वसाहती निर्माण केल्याची नोंद आहे. त्या वर्षी ॲंतोनियो दि सिल्व्हेरियाने [[वसई]] शहर लुटून जाळले आणि तेथून तो पुढे [[मुंबई]]च्या बेटांवर चालून गेला. पोर्तुगीजांसमोर हार पत्करून [[ठाणे|ठाण्याच्या]] राजाने [[माहीम]]सह मुंबईतील बेटे पोर्तुगीजांच्या हवाली केली..<ref>https://www.colonialvoyage.com/portuguese-bassein-bacaim-vasai/#</ref> पुढील वर्षी [[गुजरात]]च्या बादशहा [[बहादुरशाह, गुजरात|बहादुरशाहने]] [[दीव]]चे बेट पोर्तुगीजांना न दिल्यामुळे [[अंतोनियो दि साल्दान्हा]]ने पुन्हा एकदा वसई लुटली.

[[इ.स. १५३३|१५३३मध्ये]] दियोगो दि सिल्व्हेरियाने [[वांद्रे|वांद्र्याच्या बेटापासून]] गुजरातमधील [[सुरत|सुरते]] पर्यंतच्या समुद्रकिनाऱ्यावरील दिसेल ते शहर बेचिराख केले. या मोहीमेत त्याने ४,००० गुलाम आणि अमाप संपत्ती लुटून आणली..<ref name="thesolotravellers.in">{{संकेतस्थळ स्रोत|दुवा=http://www.thesolotravellers.in/2017/04/17/vasai-fort-bassein-fort/|title=Vasai Fort - Bassein Fort – Solotravellers|संकेतस्थळ=www.thesolotravellers.in}}</ref>

== हेसुद्धा पहा ==
* [[पोर्तुगीजांच्या भारतातील व्यापारी मोहिमा]]
* [[वसाहतवाद]]

== बाह्य दुवे ==
* {{संकेतस्थळ|http://www.colonialvoyage.com/eng/index.html|कलोनियल व्हॉयेज.कॉम - पोर्तुगीज वसाहतीविषयी माहिती|इंग्लिश}}

{{संदर्भनोंदी}}

[[वर्ग:गोव्याचा इतिहास]]
[[वर्ग:पोर्तुगालचा इतिहास]]
[[वर्ग:भारताचा इतिहास]]

पोर्तुगीजांच्या भारतीय वसाहती - आवृत्ती इतिहास

ImportMaster: robot: Import pages using विशेष:आयात