ImportMaster: robot: Import pages using विशेष:आयात

2022-05-01T18:32:48Z

नवीन पृष्ठ

{{माहितीचौकट भारतीय न्यायक्षेत्र
| स्थानिक_नाव = येणेगूर
| प्रकार = गाव
| अक्षांश =17.853333
| रेखांश = 76.439500|
| राज्य_नाव = महाराष्ट्र
| विभाग = [[मराठवाडा]]
| जिल्हा = [[उस्मानाबाद जिल्हा|उस्मानाबाद]]
| तालुका_नावे = [[उमरगा तालुका|उमरगा]]
| लोकसंख्या_वर्ष = २०११
| लोकसंख्या_एकूण = ६,७४७
| एसटीडी_कोड = ०२४७५
| पिन_कोड = ४१३६०४
| आरटीओ_कोड = एमएच-२५
| संकेतस्थळ = https://osmanabad.gov.in
| आतील_नकाशा_चिन्ह = हो
| मुळ_नकाशा_पट्टी = हो
}}

== भौगोलिक स्थान ==
'''येणेगूर''' ([[इंग्लिश भाषा|इंग्रजी]] मध्ये: [[:en:Yenegur|Yenegur]]) हे [[महाराष्ट्र]] राज्यातील [[उस्मानाबाद जिल्हा|उस्मानाबाद]]<ref>[http://www.pngrb.gov.in/pdf/cgd/bid5/Osmanabad_District.pdf उस्मानाबाद जिल्हा नकाशा]</ref><ref>[http://www.surveyofindia.gov.in/files/OSMANABAD.compressed_1.pdf सर्वे ऑफ इंडिया- उस्मानाबाद जिल्हा नकाशा]</ref><ref name="censusindia">2001 Census Village code for Yenegur= 03657700, {{संकेतस्थळ स्रोत|title=2001 Census of India: List of Villages by Tehsil: Maharashtra|publisher=Registrar General & Census Commissioner, India|page=708|url=http://censusindia.gov.in/Census_Data_2001/PLCN/dir-27R.pdf|archiveurl=https://web.archive.org/web/20111113195156/http://www.censusindia.gov.in/Census_Data_2001/PLCN/DIR-27r.pdf|archivedate=13 November 2011}}</ref> जिल्ह्यातील [[उमरगा तालुका|उमरगा]]<ref>[https://mrsac.gov.in/writereaddata/MRSAC/map/15669938535d666dbdd4454TH_OBD_Umarga.pdf Maharashtra Remote Sensing Application Centre (M.R.S.A.C.)- Villages in Omerga Taluka]</ref> तालुक्यातील एक प्रमुख गाव आहे. येणेगूर हे [[मराठवाडा]] प्रशासकीय विभागात येते.

येणेगूरचे अक्षवृत्त व रेखावृत्त अनुक्रमे १७°५१'१२.०" उत्तर आणि ७६°२६'२२.२" पूर्व असे आहेत<ref>[http://village.org.in/Yenegur Latitude and Longitude of Yenegur]</ref>. येणेगूर हे [[उस्मानाबाद जिल्हा|उस्मानाबाद]] जिल्ह्याच्या अग्नेय भागात वसले आहे.

बेन्नीतुरा नदी देवबेट टेकडीवर उगम पावते आणि जेवळी, येणेगूर, व [[मुरूम]] या गावांच्या पश्चिम दिशेने वाहते.

येणेगूर मध्ये एक जुने ''करिबसवेश्वर मठ'' आहे.

येणेगूर हे येथे भरणाया जनावरांच्या बाजारासाठी प्रसिद्ध आहे<ref name="livestock-market">[https://ahd.maharashtra.gov.in/index.php?option=com_content&view=article&id=200&Itemid=138 Important livestock markets in the State- Department of Animal Husbandry, Government of Maharashtra (India)]</ref>. प्रत्येक सोमवार येथे मोठा बाजार भरतो<ref name="livestock-market"/>.
==हवामान==
येथील वातावरण साधारणपणे उष्ण व कोरडे असते. पावसाळा जून महिन्याच्या मध्यापासून सुरू होऊन सप्टेंबरच्या शेवटी संपतो.ऑक्टोबर ते नोव्हेंबर मध्यापर्यंत दमट वातावरण असते. नोव्हेंबर मध्य ते जानेवारी हिवाळा असतो. फेब्रुवारी ते मार्च वातावरण कोरडे असते. एप्रिल ते जून उन्हाळा असतो.सरासरी वार्षिक पर्जन्यमान ६४० मिलीमीटर असते.

== लोकसंख्या ==
२०११ च्या जनगणनेनुसार येणेगूरची लोकसंख्या ६,७४७<ref name="census-handbook-2011">[https://cdn.s3waas.gov.in/s3642e92efb79421734881b53e1e1b18b6/uploads/2018/03/2018031253.pdf District Census Handbook Osmanabad]</ref> इतकी होती, पैकी ३,४०९ पुरूष आणि ३,३३८ स्त्री लोकसंख्या होती. ४,६५६<ref name="census-handbook-2011"/> साक्षर लोकसंख्येपैकी २,५५२ पुरूष आणि २,१०४ स्त्री लोकसंख्या साक्षर होती.
येथील बोलीभाषा मराठी आहे. काही लोक कन्नड व उर्दू भाषाही बोलतात.

== शिक्षण ==
गावात एक माध्यमिक शाळा (कनिष्ठ महाविद्यालय), एक जिल्हा परिषद प्राथमिक शाळा आहे. तसेच काही इंग्लिश नर्सरी शाळा देखील आहेत.

== आरोग्य सेवा ==
येणेगूर येथे [[प्राथमिक आरोग्य केंद्र]] आहे<ref>[http://images.aarogya.com/aarogya/pdf/dwl-primary-health.pdf जिल्हा नुसार प्राथमिक आरोग्य केंद्र]</ref>, आणि काही खाजगी इस्पितळे ही गावात आहेत.

== इतिहास ==
१७ सप्टेंबर १९४८ पर्यंत [[उस्मानाबाद जिल्हा]] हा निजामाच्या [[हैदराबाद संस्थान]] मध्ये समाविष्ट होता, त्यामुळे येणेगूर ही निजामाच्या अधिपत्या खाली होते. नंतर [[हैदराबाद संस्थान]] स्वतंत्र भारतात विलीन झाले आणि [[उस्मानाबाद जिल्हा]] हा [[मुंबई राज्य|मुंबई राज्याचा]] एक भाग बनला. [[राज्य पुनर्रचना कायदा (इ.स. १९५६)|राज्य पुनर्रचनेनंतर]] [[उस्मानाबाद जिल्हा]] १ मे १९६० पासून [[महाराष्ट्र]] राज्या मध्ये समाविष्ट झाला.

''भूकंप''

३० सप्टेंबर १९९३ रोजी [[उस्मानाबाद जिल्हा|उस्मानाबाद]] व [[लातूर जिल्हा|लातूर]] जिल्ह्यांत भूकंप झाला, त्याला [[लातूरचा भूकंप|किल्लारीचा]]<ref name="earthquake">[http://www.seismosoc.org/Publications/BSSA_html/bssa_100-2/2008328-esupp/TableS2.html Earthquakes in India from 1636 to 2009]</ref> भूकंप म्हणून ओळखले जाते. [[रिश्टर मापनपद्धत|रिश्टर स्केल]] नुसार या भूकंपाची ६.०४ तीव्रता होती. येणेगूरसह<ref name="earthquake" /> [[उमरगा तालुका|उमरगा]] व [[औसा]] तालुक्यातील ५२ गावांना ह्या भूकंपाचा सर्वात जास्त फटका बसला<ref name="earthquake" />. अंदाजे १०,००० लोक मृत्युमुखी पडले. त्यानंतर गावांचे पूनर्वसन करण्यात आले.

== वाहतूक ==
येणेगूर हे रस्ते वाहतूकीने व्यवस्थित जोडले गेलेले आहे<ref>[http://www.egazette.nic.in/WriteReadData/2011/E_574_2012_016.pdf New Numbering of National Highways notification - Government of India]</ref><ref>[http://www.egazette.nic.in/WriteReadData/2017/173465.pdf New national highways notifications dated Jan, 2017]</ref><ref>[http://www.egazette.nic.in/WriteReadData/2017/174498.pdf National highways substitution notification]</ref>. येथून [[महाराष्ट्र राज्य मार्ग परिवहन महामंडळ|महाराष्ट्र राज्य मार्ग परिवहन महामंडळाच्या]] बसेस नेहमी धावत असतात.

[[पुणे]]-[[सोलापूर]]-[[हैदराबाद]]-[[विजयवाडा]]-[[मच्छलीपट्टणम]]([[आंध्र प्रदेश]]) हा [[राष्ट्रीय महामार्ग ६५ (भारत)|राष्ट्रीय महामार्ग ६५]]<ref name="NHDetails">[https://morth.nic.in/sites/default/files/Details-of-National-Highways-as-on-31.03.pdf Details of National Highways (NHs) as on 31.03.2019]</ref> येणेगूर मधून जातो.

[[मंठा]]-[[सेलू तालुका, परभणी|सेलू]]-[[पाथरी]]-[[सोनपेठ]]-[[परळी]]-[[अंबाजोगाई]]-[[लातूर]]-[[औसा]]-[[उमरगा]]-येणेगूर-[[मुरूम]]-आलूर-[[अक्कलकोट]]-नागणसूर-[[विजापूर|विजयपूर]]-[[अथणी]]-चिकोडी-[[संकेश्वर]]-गोतूर([[कर्नाटक]]) हा नवीन [[राष्ट्रीय महामार्ग ५४८बी (भारत)|राष्ट्रीय महामार्ग ५४८बी]]<ref name="NHDetails" /> येणेगूर जवळून जातो.

येणेगूर हे रेल्वेने जोडलेले नाही. जवळचे रेल्वे स्थानक [[सोलापूर रेल्वे स्थानक|सोलापूर]] येथे आहे.

''जवळची शहरे''

[[उमरगा]]-२० किमी, [[उस्मानाबाद]]-७४ किमी, [[तुळजापूर]]-५२ किमी, [[नळदुर्ग]]-२० किमी, [[सोलापूर]]-६५ किमी, [[अक्कलकोट]]-६० किमी, [[औरंगाबाद]]-३१२ किमी, [[पुणे]]-३१५ किमी, [[हैद्राबाद|हैदराबाद]]-२४७ किमी.

==संदर्भ==
{{reflist}}

[[वर्ग:मराठवाडा]]
[[वर्ग:मराठवाड्यातील शहरे]]
[[वर्ग:उस्मानाबाद जिल्ह्यातील गावे|शहरे व गावे]]
[[वर्ग:उमरगा तालुक्यातील गावे]]

येणेगूर - आवृत्ती इतिहास

ImportMaster: robot: Import pages using विशेष:आयात