ImportMaster: robot: Import pages using विशेष:आयात

2022-05-01T17:28:18Z

नवीन पृष्ठ

{{माहितीचौकट पुस्तक
| पार्श्वभूमी_रंग =
| नाव = श्रीरामरक्षास्तोत्र
| चित्र = Last page of Ramaraksha manuscropt.png
| चित्र_रुंदी = 220px
| चित्र_title = रघुनाथमंदिर, जम्मू येथील धर्मार्थ ट्रस्टकडच्या रामरक्षेच्या हस्तलिखित पोथीतील मजकुराचे शेवटचे पृष्ठ
| लेखक = बुधकौशिक ऋषी
| मूळ_नाव =
| अनुवादक =
| भाषा = संस्कृत
| देश =
| साहित्य_प्रकार = स्तोत्र
| प्रकाशक =
| प्रथमावृत्ती =
| चालू_आवृत्ती =
| मुखपृष्ठकार =
| बोधचित्रकार =
| पुस्तकमालिका =
| पुस्तकविषय =
| माध्यम =
| पृष्ठसंख्या =
| आकारमान_वजन =
| isbn =
| पुरस्कार =
}}

'''रामरक्षा''' हे पठण करणाऱ्या व्यक्तीचे रक्षण व्हावे अशी [[राम]]ाची प्रार्थना करणारे तसेच रामाची स्तुती करणारे [[संस्कृत भाषा|संस्कृत भाषेतील]] स्तोत्र आहे.{{Sfn|ब्यूनेमान|२०१०|पृ. १२}} रामाच्या विविध नावांसह विशिष्ट अवयवांची क्रमाने नावे घेत त्या त्या अवयवाचे रामाने रक्षण करावे अशा आशयाचा मजकूर ह्या स्तोत्राच्या सुरुवातीच्या भागात येतो.

==स्तोत्राची विविध संस्करणे==
प्रस्तुत स्तोत्र हे मौखिक परंपरेच्या, हस्तलिखिताच्या आणि मुद्रित प्रकाशनाच्या अशा विविध स्वरूपात आढळते. ह्यांपैकी हस्तलिखित संस्करणे आणि मुद्रित संस्करणे ह्यांत बरेच अंतर असल्याचे ह्या स्तोत्राच्या विविध संस्करणांचा अभ्यास करणाऱ्या अभ्यासक डॉ. गूदेन ब्यूनेमान ह्यांनी नोंदवले आहे.{{Sfn|ब्यूनेमान|२०१०|पृ. १३}} त्यांनी ह्या संस्करणांचे पुढीलप्रमाणे विभाग मानले आहेत.

===आधुनिक संस्करण===
हे मुद्रित स्वरूपात सर्वसामान्यपणे आढळणारे आणि सर्वत्र प्रसार असलेले संस्करण असून विविध मुद्रित संहितांत मोठ्या प्रमाणात सारखेपणा आढळतो.{{Sfn|ब्यूनेमान|२०१०|पृ. १९}}

===हस्तलिखितांतील विविध संस्करणे===
मुद्रित स्वरूपातील संस्करणाव्यतिरिक्त भारतात विविध ठिकाणी ह्या स्तोत्राची हस्तलिखिते आढळतात{{Sfn|ब्यूनेमान|२०१०|पृ. २९}}. ब्यूनेमान ह्यांनी ह्यांपैकी पुणे, वाई, वाराणशी आणि अयोध्या येथील{{Sfn|ब्यूनेमान|२०१०|पृ. २९-३०}} एकून ८४ हस्तलिखितांचा{{Sfn|ब्यूनेमान|२०१०|पृ. ३९-४०}} समावेश आपल्या अभ्यासात केला आहे. ही हस्तलिखिते प्राधान्याने देवनागरी लिपीतील असून काही हस्तलिखिते मैथिली तसेच [[शारदा लिपी|शारदा लिपीत]] लिहिलेलीही आढळतात{{Sfn|ब्यूनेमान|२०१०|पृ. ३०}}.

==रचना==
बुधकौशिक ऋषींनी रचलेले हे स्तोत्र आहे.<ref>{{स्रोत पुस्तक|url=https://books.google.co.in/books?id=z4MR_kTgwAAC&pg=PA58&dq=%E0%A4%B0%E0%A4%BE%E0%A4%AE%E0%A4%B0%E0%A4%95%E0%A5%8D%E0%A4%B7%E0%A4%BE&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwjkudCt-5TeAhWDvY8KHRoVDt4Q6AEIXTAH#v=onepage&q=%E0%A4%B0%E0%A4%BE%E0%A4%AE%E0%A4%B0%E0%A4%95%E0%A5%8D%E0%A4%B7%E0%A4%BE&f=false|title=Sansar Sagar Ke Anmol Moti - (Prasnottar Tarangini Vidha)|publisher=Vani Prakashan|language=hi}}</ref>
भगवान [[शंकर]] यांनी बुधकौशिक ऋषी यांना रात्री स्वप्नात हे स्तोत्र सांगितले आणि सकाळी उठल्यावर ऋषीनी ते लिहून काढले अशी कथा याच स्तोत्राच्या शेवटी नोंदविलेली आढळते.<ref>{{स्रोत पुस्तक|url=https://books.google.co.in/books?id=kEFRCgAAQBAJ&pg=PT60&dq=ram+raksha+stotra&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwiRssKc_ZTeAhUYEnIKHR2kDqg4ChDoAQgnMAA#v=onepage&q=ram%20raksha%20stotra&f=false|title=Sree Sai Charitra Darshan|last=Yadav|first=Mohan Jagannath|publisher=Sterling Publishers Pvt. Ltd|isbn=9788120792166|language=en}}</ref>

==हे सुद्धा पहा==
* [[s:mr:रामरक्षा|विकिस्रोतावरील रामरक्षा स्तोत्र]]

== संदर्भ ==
{{संदर्भयादी|3}}

==संदर्भसूची==
* {{स्रोत पुस्तक
| लेखक = ब्यूनेमान, गुदरून
| editor = क्षीरसागर, हेमा (संपा.)
| title = विश्वसंचारी रामरक्षा
| publisher = मूलगामी प्रकाशन
| edition = द्वितीय
| दिनांक =
| महिना =
| year = २०१०
| फॉरमॅट =
| अन्य =
| पृष्ठ =
| पृष्ठे =
| आयएसबीएन =
| अवतरण =
}}

[[वर्ग:भारतीय नित्यपाठ]]
[[वर्ग:स्तोत्रे]]
[[वर्ग:संस्कृत भाषा]]

रामरक्षा - आवृत्ती इतिहास

ImportMaster: robot: Import pages using विशेष:आयात