ImportMaster: robot: Import pages using विशेष:आयात

2022-05-01T18:26:54Z

नवीन पृष्ठ

{{गल्लत|डलहौसी}}
{{माहितीचौकट राज्याधिकारी
| नाव = जेम्स ब्रुमन रॅमसे
| पदवी = गव्हर्नर जनरल
| चित्र = Marquess of Dalhousie.JPG
| चित्र_शीर्षक = लॉर्ड डलहौसी
| राजध्वज_चित्र =Flag_of_the_Governor-General_of_India_(1885–1947).svg
| राजध्वज_चित्र_शीर्षक = गव्हर्नर जनरलचा ध्वज
| राजचिन्ह_चित्र = Coat of arms of the East India Company.svg
| राजचिन्ह_चित्र_शीर्षक = इस्ट इंडिया कंपनीचे चिन्ह
| राज्य_काळ = १८४८-१८५६
| राज्यारोहण =
| राज्याभिषेक =
| राज्यव्याप्ती =
| राजधानी = [[कोलकाता|कलकत्ता]]
| पूर्ण_नाव =
| इतर_पदव्या =
| जन्म_दिनांक = २२ एप्रिल १८१२
| जन्म_स्थान = डलहौसी कॅसल, [[मिडल्टन]], [[ब्रिटन]]
| मृत्यू_दिनांक = १९ डिसेंबर १८६०
| मृत्यू_स्थान = [[युनायटेड किंग्डम]]
| पूर्वाधिकारी =
| राजपद_वारस =
| राजपद_वारस_प्रकार =
| उत्तराधिकारी =
| वडील = जॉर्ज रॅमसे
| आई = ख्रिस्तियाना नी ब्राउन
| पत्नी = सुसान
| इतर_पत्नी =
| पती =
| इतर_पती =
| संतती =
| राजवंश =
| राजगीत = राणीचे स्तुती गीत
| राजब्रीदवाक्य =
| राजचलन = [[ब्रिटिश पाउंड]]
| तळटिपा =
|}}
'''जेम्स ब्राउन-रामसे''' तथा '''लॉर्ड डलहौसी''' हा [[ब्रिटिश भारत|ब्रिटीश भारतातील]] [[स्कॉटिश]]वंशीय वासाहतिक प्रशासक आणि गव्हर्नर जनरल होता. [[इ.स. १८४८]] साली [[लॉर्ड डलहौसी]] हा ब्रिटिश ईस्ट इंडिया कंपनीचा गव्हर्नर जनरल म्हणुन भारतात आला. त्या वेळी इंग्रजी राजसत्तेचे वर्चस्व हिंदुस्तानात स्थापीत झाले होते. असे असले तरी प्रत्यक्ष अप्रत्यक्षपणे हिंदुस्तानातील छोटेमॊठे राजे अथवा संस्थानीक हे त्यांच्या प्रदेशातील राज्य कारभार पाहात असत. या मुळे इंग्रजांचे एकछत्री साम्राज्य स्थापन होण्यास अडचणी होत होत्या. त्यामुळे लॉर्ड डलहौसीने याना त्या कारणाने संस्थाने गिळंकृत करण्यास सुरुवात केली. त्यातील प्रमुख कारण असे ते दत्तक विधान नाकारणे. एखादा राजा अथावा संस्थानीक निपुत्रिक मरण पावला तर त्याच्या जवळच्या वारसाला अथवा हिंदु धर्मशात्राप्रमाणे त्याने दत्तक घेतलेल्या व्यक्तीला गादीवर बसवण्यास परवानगी नाकारणे ही डलहौसीची नीती होती. यास [[व्यपगत सिद्धांत]]/डॉक्ट्रीन ऑफ लॅप्स असे म्हणतात. याने भारतातील अनेक संस्थाने खालसा केली.<ref>http://www.britannica.com/EBchecked/topic/330400/doctrine-of-lapse</ref>.लॉर्ड डलहौसी व्हाईसरॉय असताना भारताचे पहिले पोस्टाचे तिकीट छापले<ref>http://www.apta.com.au/SubMenu/Brief_Postal_History_of_India.aspx?id=114</ref>.

{{क्रम
|यादी=[[:वर्ग:भारताचे गव्हर्नर जनरल|भारताचे गव्हर्नर जनरल]]
|पासून=[[इ.स. १८४८]]
|पर्यंत=[[इ.स. १८५६]]
|मागील=[[लॉर्ड हार्डिंग]]
|पुढील=[[लॉर्ड कॅनिंग]]
}}

{{संदर्भनोंदी}}

{{DEFAULTSORT:डलहौसी}}
[[वर्ग:भारताचे गव्हर्नर जनरल]]
[[वर्ग:इ.स. १८१२ मधील जन्म]]
[[वर्ग:इ.स. १८६० मधील मृत्यू]]
[[वर्ग:भारतातील इंग्लंडचे व्हाइसरॉय]]
[[वर्ग:पुरुष चरित्रलेख]]

लॉर्ड डलहौसी - आवृत्ती इतिहास

ImportMaster: robot: Import pages using विशेष:आयात