ImportMaster: robot: Import pages using विशेष:आयात

2022-05-01T18:49:11Z

नवीन पृष्ठ

[[चित्र:Kannonsyouji-5774.jpg|thumb|right|250px|जपान येथील बौद्ध मठातील वज्र]]
[[हिंदू धर्म|हिंदू]] व [[बौद्ध धर्म|बौद्ध]] परंपरांनुसार '''वज्र''' ([[संस्कृत भाषा|संस्कृत]]: ''वज्र'' ; [[चिनी भाषा|चिनी]]: 金剛, ''चिंगांग'' ; [[तिबेटी भाषा|तिबेटी]]: རྡོ་རྗེ། , ''तोर्जे'' ; [[जपानी भाषा|जपानी]]: 金剛 ; [[दोक्को]]) हे एका प्रकारच्या शस्त्राचे नाव आहे. वस्तू म्हणून पाहता, हे हातात पकडता येण्याजोगे धातूचे शस्त्र असते. हिंदू, बौद्ध व [[जैन धर्म|जैन]] मतांनुसार वज्र हे आत्मबलाचे चिन्ह मानले जाते. बौद्ध धर्मविधींतील धार्मिक साहित्यसामग्रीत याला अविभाज्य स्थान आहे.

तसेच भारतात प्राचीन काळी व [[तिबेट]], [[भूतान]], [[थायलंड]] इत्यादी बौद्धमतप्रभावित देशांत ''वज्र'' हे पुरुषांसाठीचे व्यक्तिवाचक नाव म्हणूनही वापरण्याची रीत आहे.

== सांस्कृतिक संदर्भ ==
=== हिंदू परंपरेतील संदर्भ ===
देवांचा राजा [[इंद्र]] याचे शस्त्र होते. [[महर्षि दधिची]] यांच्या त्यागामुळे वज्राची निर्मिती होऊ शकली. हे शस्त्र त्यांचा अस्थींपासून निर्मिले होते. या शस्त्राचा वापर करून इंद्राने [[वृत्र|वृत्राचा]] निप्पात केला; तसेच [[स्वर्ग|स्वर्गावरील]] अनेक आक्रमणे परतवून लावत युद्धे जिंकली.

== चित्रदालन ==
<gallery>
चित्र:Emblem_of_Bhutan.svg|दोन वज्रे असलेले भूतानाचे राजचिन्ह
चित्र:Relief of King Rama VI's privy seal.jpg|थायलंडाचा भूतपूर्व राजा [[सहावा राम, थायलंड|सहावा राम]] याच्या वज्रांकित राजचिन्हाचे नमुनाशिल्प.
चित्र:Bundesarchiv Bild 135-S-15-47-18, Tibetexpedition, Fürst von Gautsa.jpg|हाती वज्र धरलेला तिबेटी बौद्ध धर्मगुरू (इ.स. १९३८)
चित्र:Vajrasattva Tibet.jpg|वज्रधारी बोधिसत्वाची - अर्थात वज्रसत्त्वाची - तिबेटी मूर्ती
</gallery>

{{कॉमन्स वर्ग|Vajra|{{लेखनाव}}}}
{{विस्तार}}
[[वर्ग:हिंदू देवतांची शस्त्रे]]
[[वर्ग:बौद्ध धर्म]]

वज्र - आवृत्ती इतिहास

ImportMaster: robot: Import pages using विशेष:आयात