<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="mr">
	<id>https://mr.bharatpedia.org/w/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%E0%A4%B5%E0%A4%B0%E0%A5%8D%E0%A4%A7%E0%A4%BE_%E0%A4%A8%E0%A4%A6%E0%A5%80</id>
	<title>वर्धा नदी - आवृत्ती इतिहास</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://mr.bharatpedia.org/w/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%E0%A4%B5%E0%A4%B0%E0%A5%8D%E0%A4%A7%E0%A4%BE_%E0%A4%A8%E0%A4%A6%E0%A5%80"/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="https://mr.bharatpedia.org/w/index.php?title=%E0%A4%B5%E0%A4%B0%E0%A5%8D%E0%A4%A7%E0%A4%BE_%E0%A4%A8%E0%A4%A6%E0%A5%80&amp;action=history"/>
	<updated>2026-08-24T04:18:37Z</updated>
	<subtitle>विकिवरील या पानाच्या आवृत्त्यांचा इतिहास</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.43.6</generator>
	<entry>
		<id>https://mr.bharatpedia.org/w/index.php?title=%E0%A4%B5%E0%A4%B0%E0%A5%8D%E0%A4%A7%E0%A4%BE_%E0%A4%A8%E0%A4%A6%E0%A5%80&amp;diff=10498&amp;oldid=prev</id>
		<title>ImportMaster: robot: Import pages using विशेष:आयात</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://mr.bharatpedia.org/w/index.php?title=%E0%A4%B5%E0%A4%B0%E0%A5%8D%E0%A4%A7%E0%A4%BE_%E0%A4%A8%E0%A4%A6%E0%A5%80&amp;diff=10498&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2022-05-01T23:30:44Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;robot: Import pages using &lt;a href=&quot;/wiki/%E0%A4%B5%E0%A4%BF%E0%A4%B6%E0%A5%87%E0%A4%B7:%E0%A4%86%E0%A4%AF%E0%A4%BE%E0%A4%A4&quot; title=&quot;विशेष:आयात&quot;&gt;विशेष:आयात&lt;/a&gt;&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;नवीन पृष्ठ&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;वर्धा नदी उपसा जलसिंचनासाठी प्रस्तावित अजून सरा धरण दापोरी कासार या गावाजवळ माननीय [[विलासराव देशमुख]] मुख्यमंत्री असताना सन २००१ मध्ये या कामाचे भूमिपूजन केले होते परंतु उपलब्ध नसल्याकारणाने प्रस्तावित धरणाच्या अपुऱ्या कामाचे २०२५ पर्यंत प्रकल्प पूर्ण तपासण्यासाठी पाटबंधारे विभाग विकास महामंडळ, [[नागपूर]] कडून काम झपाट्याने चालू आहे. [[हिंगणघाट]] तालुक्यातील ४८ गावांना सिंचनाची सोय होऊन  बागायती [[शेती]] करणार्या   शेतकऱ्यांची परिस्थिती सुधारेल या प्रकल्पासाठी एकूण १ हजार [[हेक्टर]] जमीन पाण्याखाली जाणार आहे.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
संगमानंतर वर्धा नदी [[चंद्रपूर]] जिल्ह्यातून प्रथम पूर्वेस, पुढे आग्‍नेयेस व नंतर [[महाराष्ट्र]]-[[आंध्र प्रदेश]] राज्यांच्या सीमेवरून पूर्वेस वाहू लागते. त्यानंतर चंद्रपूर-[[गडचिरोली]] जिल्ह्यांच्या सरहद्दीवरून दक्षिणेकडे वाहत आलेल्या [[वैनगंगा नदी]]ला सेवनीजवळ ती मिळते. वर्धा-वैनगंगा यांचा संगमानंतरचा प्रवाह [[प्राणहिता नदी|प्राणहिता]] या नावाने महाराष्ट्र राज्य (गडचिरोली जिल्हा) व आंध्र प्रदेश राज्य यांच्या सरहद्दीवरून दक्षिणेस वाहत जाऊन [[गोदावरी]]ला मिळतो.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
एराई, वेणा, पोथरा, वेंबळा, निर्गुडा, जाम, कार या वर्धा नदीच्या प्रमुख उपनद्या आहेत. वर्धा व तिच्या उपनद्यांना पावसाळ्यात भरपूर पाणी असते, मात्र उन्हाळ्यात त्या कोरड्या पडून अनेक ठिकाणी डबकी तयार होतात.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
वर्धा नदीचा प्रवाह-मार्ग खचदरीतून आहे असे मानले जाते (उगमापासून ते [[पैनगंगा नदी]]ला मिळेपर्यंत वर्धा नदीचे पात्र खोल व खडकाळ आहे). वर्धा नदीचे खोरे सुपीक आहे.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
भूवैज्ञानिक दृष्ट्या वायव्येकडील भाग [[दख्खन]] ट्रॅपचा, तर [[दक्षिण]], [[आग्‍नेय]] भाग निग्‍न, उच्च [[गोंडवन]] प्रदेशाचा आहे. वर्धेच्या सखल मैदानी प्रदेशात [[काळी]], सुपीक रेगूर मृदा आहे; तसेच हा स्तरित खडकांचा भाग असल्याने येथे [[दगडी कोळसा|दगडी कोळशाचे]] साठे विपुल प्रमाणात सापडतात.{{भूगोलावरील अपूर्ण लेख}}&lt;br /&gt;
{{माहितीचौकट वर्धा &lt;br /&gt;
| नदी_नाव = {{वर्धा}} &lt;br /&gt;
| नदी_चित्र = &lt;br /&gt;
| नदी_चित्र_रुंदी = 455 &lt;br /&gt;
| नदी_चित्र_शीर्षक = {{लेखनाव}}&lt;br /&gt;
| अन्य_नावे = &lt;br /&gt;
| उगम_स्थान_नाव = मध्य प्रदेश राज्यातील बैतूल जिल्ह्यातील जाम या खेड्याजवळ [[सातपुडा]] पर्वत रांगेत,&lt;br /&gt;
[[अमरावती]] जिल्ह्यात वरुळ तालुक्यातील निमठण्याजवळ महाराष्ट्रात प्रवेश करते&lt;br /&gt;
| उगम_उंची_मी = &lt;br /&gt;
| मुख_स्थान_नाव = &lt;br /&gt;
| लांबी_किमी = 455km*&lt;br /&gt;
| देश_राज्ये_नाव =[[चंद्रपूर जिल्हा]], [[नागपूर जिल्हा]], [[वर्धा जिल्हा]], [[यवतमाळ जिल्हा]], [[अमरावती जिल्हा]], [[महाराष्ट्र]]&lt;br /&gt;
| उपनदी_नाव =  &lt;br /&gt;
| मुख्यनदी_नाव = &lt;br /&gt;
| सरासरी_प्रवाह_घनमी_प्रतिसे = &lt;br /&gt;
| पाणलोट_क्षेत्र_वर्ग_किमी = 46186 चौरस किलोमीटर&lt;br /&gt;
| धरण_नाव = &lt;br /&gt;
| तळटिपा = &lt;br /&gt;
}}&lt;br /&gt;
&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;वर्धा नदी&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; मध्य [[भारत]]ातील एक नदी आहे. ही मध्य प्रदेश राज्यात सातपुडा पर्वतात बेतूलजवळच्या मुलताई येथे उगम पावून, दक्षिणेकडे वहाते व महाराष्ट्रातील वर्धा जिल्ह्यात येते. ती वर्धा जिल्ह्याच्या उत्तर आणि पश्चिम सीमांवरून वाहते आणि चंद्रपूर जिल्ह्यात जाते. तेथे वर्धा नदीला [[पैनगंगा]] येऊन मिळते. नंतरची वर्धा नदी, [[वैनगंगा|वैनगंगेला]] मिळून प्राणहिता नदी बनते. ही प्राणहिता, पुढे आंध्र प्रदेश राज्यात जाऊन [[गोदावरी]]ला मिळते.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[वेणा नदी|वेणा]](वुण्णा) ही नागपूर जिल्ह्यातून व हिंगणघाट तालुक्यातून वाहत येऊन सावंगी या गावाजवळ वर्धा नदीला मिळते, तर [[बाखली नदी]] [[आर्वी]] शहराजवळ मिळते.&lt;br /&gt;
[[यशोदा नदी]] आर्वी तालुक्यात उगम पावते व [[देवळी]] तालुक्यातून वाहत वाहत पुढे वर्धा नदीला मिळते.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[राजुरा]], घुगुस व [[बल्लारपूर]] ही ठिकाणे वर्धा नदीच्या काठी वसलेली आहेत.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== वर्धा नदीला मिळणाऱ्या उपनद्या (क्रमाने) ==&lt;br /&gt;
* [[जाम नदी]]&lt;br /&gt;
* [[कार नदी]]&lt;br /&gt;
* [[मदू नदी]]&lt;br /&gt;
* [[बाखली नदी]]&lt;br /&gt;
* [[बेंबला नदी]]&lt;br /&gt;
* [[यशोदा नदी]]&lt;br /&gt;
* [[वेणा नदी]]&lt;br /&gt;
* [[निरगुडा नदी]]&lt;br /&gt;
* [[पैनगंगा]]&lt;br /&gt;
* [[इराई नदी]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
पहा : [[जिल्हावार नद्या]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{{विस्तार}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{{भारताच्या नद्या}}&lt;br /&gt;
this river is pollute by many companis wich are near this river the village wich next to river the person are cause many diseases because of polluted water and indian goverment is not taking care&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[वर्ग:अमरावती जिल्ह्यातील नद्या]]&lt;br /&gt;
[[वर्ग:गडचिरोली जिल्ह्यातील नद्या]]&lt;br /&gt;
[[वर्ग:चंद्रपूर जिल्ह्यातील नद्या]]&lt;br /&gt;
[[वर्ग:नागपूर जिल्ह्यातील नद्या]]&lt;br /&gt;
[[वर्ग:यवतमाळ जिल्ह्यातील नद्या]]&lt;br /&gt;
[[वर्ग:वर्धा जिल्ह्यातील नद्याiseases]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>ImportMaster</name></author>
	</entry>
</feed>