ImportMaster: robot: Import pages using विशेष:आयात

2022-05-01T16:33:50Z

नवीन पृष्ठ

{{माहितीचौकट साहित्यिक
| नाव =
| चित्र =
| चित्र_रुंदी =
| चित्र_शीर्षक =
| पूर्ण_नाव =
| टोपण_नाव =
| जन्म_दिनांक =
| जन्म_स्थान =
| मृत्यू_दिनांक =
| मृत्यू_स्थान =
| कार्यक्षेत्र =
| राष्ट्रीयत्व =
| धर्म =
| भाषा =
| कार्यकाळ =
| साहित्य_प्रकार =
| विषय =
| चळवळ =
| प्रसिद्ध_साहित्यकृती =
| प्रभाव =
| प्रभावित =
| पुरस्कार =
| वडील_नाव =
| आई_नाव =
| पती_नाव =
| पत्नी_नाव =
| अपत्ये =
| स्वाक्षरी_चित्र =
| संकेतस्थळ_दुवा =
| तळटिपा =
}}

'''वसंत नीलकंठ गुप्ते''' ([[मे ९]], [[इ.स. १९२८]] - [[सप्टेंबर ९]], [[इ.स. २०१०]]) हे [[मराठी]] [[समाजवाद|समाजवादी]] कामगारनेते, लेखक व समाजवादाचे अभ्यासक होते.

== जीवन ==
गुप्त्यांचा जन्म [[मे ९]], [[इ.स. १९२८]] रोजी [[महाराष्ट्र|महाराष्ट्रात]] [[पनवेल]] येथे झाला. [[वडोदरा|बडोदा]], [[मुंबई]] आणि [[पुणे]] येथे त्यांचे शिक्षण झाले. राष्ट्रसेवा दलात सहभागी झाल्यानंतर [[श्रीधर माधव जोशी|एस. एम. जोशी]] आणि [[साने गुरुजी|साने गुरुजींच्या]] प्रभावाखाली आल्यानंतर त्यांच्या कामाला गती आली. दरम्यान [[इ.स. १९४९]] साली पुण्यातील आय.एल.एस. विधिमहाविद्यालयातून त्यांनी कायद्याची पदवी घेतली. शिक्षणानंतर ते मुंबईत स्थायिक झाले. तेथे समाजवादी पक्षाच्या कामात सहभाग घेण्यास त्यांनी सुरुवात केली. कामगारांच्या समस्यांवरील खटले लढवणे, संघटनात्मक बांधणी इत्यादी कामांत त्यांनी विशेष सहभाग घेतला.
[[इ.स. १९५२]] साली मिल मजदूर सभेचे काम करणाऱ्या शालिनी पाटील या कामगार-कार्यकर्तीबरोबर त्यांनी विवाह केला. गुप्ते व शालिनीबाई या दोघांनी मिळून कामगार चळवळीचे कार्य पुढेही चालू ठेवले. [[इ.स. १९७१]] साली भारताच्या सर्वोच्च न्यायालयात ४० कंपन्यांच्या वकिलांसमोर कामगारांचा एकमेव वकील म्हणून उभे ठाकून गुप्त्यांनी तो खटला कामगारांना जिंकून दिला.

आंतरराष्ट्रीय कामगार संघटनेच्या जीनिव्हा येथील अधिवेशनात त्यांनी लागोपाठ तीन वेळा भारतीय कामगारांच्या शिष्टमंडळात प्रतिनिधित्व केले.
गुप्त्यांनी मिल मजदूर सभेचे सरचिटणीसपद, अध्यक्षपद काही काळ सांभाळले. हिंद मजदूर सभेचेही ते काही काळ राष्ट्रीय सचिव होते. हिंद मजदूर सभेच्या पुढाकाराने कामगार चळवळीच्या संशोधनार्थ स्थापलेल्या ''मणिबेन कारा लेबर इन्स्टिट्यूट'' या संस्थेचे ते स्थापनेपासून संचालक होते. कामगार चळवळीच्या अनुषंगाने त्यांनी [[मराठी भाषा|मराठी]] व [[इंग्लिश भाषा|इंग्लिश]] भाषांतून ग्रंथ, निबंध लिहिले.

== प्रकाशित साहित्य ==
{| class="wikitable sortable"
|-
! width="30%"| नाव
! width="20%"| साहित्यप्रकार
! width="10%"| भाषा
! width="20%"| प्रकाशन
! width="20%"| प्रकाशन वर्ष (इ.स.)
|-
| मुंबईतील कामगार चळवळ || ललितेतर || मराठी || ||
|-
| आंतरराष्ट्रीय कामगार चळवळ || ललितेतर || मराठी || ||
|-
| नोकरीतील समस्या || ललितेतर || मराठी || ||
|-
| कामगारांचा संपाचा हक्क || ललितेतर || मराठी || ||
|-
| स्त्रीजातीचा प्रवास || अनुवादित || मराठी || ||
|-
| ऑस्कर वाइल्डच्या कथा || अनुवादित || मराठी || ||
|-
| उलटी पावलं || अनुवादित || मराठी || ||
|-
| गुलामगिरीला आव्हान || अनुवादित || मराठी || ||
|-
| लेबर मूव्हमेंट इन बाँबे || ललितेतर || इंग्लिश || || १९८१
|-
|}

{{मराठी साहित्यिक}}

{{DEFAULTSORT:गुप्ते,वसंत नीलकंठ}}
[[वर्ग:मराठी लेखक]]
[[वर्ग:इंग्लिश लेखक]]
[[वर्ग:मराठी कामगार चळवळकर्ते]]
[[वर्ग:इ.स. १९२८ मधील जन्म]]
[[वर्ग:इ.स. २०१० मधील मृत्यू]]

वसंत नीलकंठ गुप्ते - आवृत्ती इतिहास

ImportMaster: robot: Import pages using विशेष:आयात