ImportMaster: robot: Import pages using विशेष:आयात

2022-05-01T11:31:13Z

नवीन पृष्ठ

{{इतिहासलेखन}}
{{माहितीचौकट ऐतिहासिक साम्राज्य | नाव = शुंग साम्राज्य | ध्वज =Blank.png | ध्वजरुंदी =

| नकाशा =शुंग साम्राज्य.svg
| नकाशारुंदी = 250
| सुरुवात = [[इ.स.पू. १८५]]
| शेवट = [[इ.स.पू. ७३]]
| राजधानी = [[पाटलीपुत्र]]
| राजे = [[पुष्यमित्र शुंग]]<br>अग्निमित्र<br>भागभद्र
| भाषा = [[संस्कृत]]<br>[[पाली]]
| क्षेत्रफळ = १२ लक्ष
| लोकसंख्या =
| चलने =
}}
{| class="toccolours" style="float:right; margin:0 0 1em 1em;"
| style="background:#f8eaba; text-align:center;"|
<div class="center">
; शुंग कालखंडातील यक्षमूर्ती
</div>
|-
|
<gallery>
File:SungaAtalante.JPG
File:CunninghamBharhut.jpg
</gallery>
|-
|}
[[चित्र:SungaCoin.JPG|right|thumb|300px|शुंग कालखंडातील ब्राँझचे नाणे]]
'''शुंग घराणे''' ([[इ.स.पू. १८५]] ते [[इ.स.पू. ७३]]) याची स्थापना [[पुष्यमित्र शुंग|पुष्यमित्र]] याने [[इ.स.पू. १८५]] मध्ये केली. या घराण्यात एकूण दहा राजे होऊन गेले. त्यांनी एकूण ११० वर्षे [[मगध|मगधावर]] सत्ता गाजवली.

== इतिहास ==
शुंग घराण्याची स्थापना करणारा पुष्यमित्र हा [[मौर्य साम्राज्य|मौर्य साम्राज्याचा]] शेवटचा राजा बृहद्रथ याच्या सैन्यात सेनापती होता. त्यावेळी मौर्य साम्राज्य दुर्बल झाले होते. या साम्राज्यातून [[कलिंग]] देश स्वतंत्र झाला होता. तशातच पुष्यमित्राने बृहद्रथाची हत्या करून मगधाचे राज्य मिळविले व शुंग घराण्याची स्थापना केली.
== राज्यकर्ते ==
*[[पुष्यमित्र शुंग]] (इ.स.पू. १८५ ते [[इ.स.पू. १४९]])
*अग्निमित्र (इ.स.पू. १४९ ते [[इ.स.पू. १४१]])
*वसुजेष्ठ (इ.स.पू. १४१ ते [[इ.स.पू. १३१]])
*वसुमित्र शुंग (इ.स.पू. १३१ ते [[इ.स.पू. १२४]])
*आंध्रक (इ.स.पू. १२४ ते [[इ.स.पू. १२२]])
*पुलिंदक (इ.स.पू. १२२ ते [[इ.स.पू. ११९]])
*घोष (?)
*वज्रमित्र (?)
*भागभद्र (?)
*देवभूती ([[इ.स.पू. ८३]] ते [[इ.स.पू. ७३]])
== कामगिरी ==
पुष्यमित्राने छत्तीस वर्षे मगधावर राज्य केले. पुष्यमित्राची राजधानी [[पाटलीपुत्र]] येथे होती. [[इ.स.पू. १७५]]च्या सुमारास मिनँडर या [[ग्रीक]] राजाने हिंदुस्थानवर स्वारी केली होती. [[सिंध]], काठेवाड व पश्चिम किनार्यावरील काही भाग त्याने जिंकला. [[मथुरा]] नगरी जिंकून तो पाटलीपुत्रावर चाल करून आला त्यावेळी पुष्यमित्राने त्याच्याशी लढाई करून त्याला हिंदुस्थानाबाहेर हाकलून लावले. पुष्यमित्राचा मुलगा अग्निमित्र याने [[विदर्भ|विदर्भावर]] स्वारी करून तो प्रांत शुंग घराण्याच्या अमलाखाली आणला. अग्निमित्रानंतर शुंग घराण्यातील महत्त्वाचा राजा म्हणजे भागभद्र होय. भागभद्रानंतर आलेला देवभूती यानेही काही फारसी चांगली कामगिरी केली नाही.
== शेवट ==
देवभूतीच्या काळात वसुदेव हा त्याचा प्रधान होता. [[कण्व घराणे|कण्व घराण्यातील]] या वसुदेवानेच देवभूतीला ठार केले व शुंग घराण्याचा शेवट होऊन मगधावर कण्व घराण्याची सत्ता स्थापन झाली.
== हे ही पहा ==
*[[भारतातील सर्वात मोठ्या साम्राज्यांची यादी]]
*[[मौर्य साम्राज्य]]
*[[मुघल साम्राज्य]]

{{साचा:भारतीय राजवंश}}

[[वर्ग:भारतीय साम्राज्ये]]

शुंग साम्राज्य - आवृत्ती इतिहास

ImportMaster: robot: Import pages using विशेष:आयात