ImportMaster: robot: Import pages using विशेष:आयात

2022-05-01T17:50:57Z

नवीन पृष्ठ

{{माहितीचौकट गायक
| नाव = सुजाता मोहपात्रा
| चित्र = Sujata Mohapatra.jpg
| चित्रशीर्षक = सुजाता मोहपात्रा
| उपाख्य =
| टोपणनावे =
| जन्म_दिनांक = २७ जून १९६८
| जन्म_स्थान = बालासोर
| घराणे =
| कार्य = [[ओडिसी]] नृत्य
| पेशा = नृत्यांगना / नृत्य दिग्दर्शक
| कार्य संस्था =
| विशेष कार्य =
| कार्यकाळ =
| विशेष उपाधी =
| गौरव =
| पुरस्कार =
| संकेतस्थळ = http://www.heritageindia.org/sujata.html
}}

'''सुजाता मोहपात्रा''' (जन्म २७ जून १९६८) ह्या एक भारतीय [[ओडिसी नृत्य|ओडिसी]] नृत्यांगना आणि गुरू आहेत.<ref>{{स्रोत बातमी|दुवा=https://www.thehindu.com/arts/Statuesque-postures/article16840209.ece|title=Statuesque postures|last=Srikanth|first=Rupa|date=2010-01-29|work=The Hindu|access-date=2020-03-25|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> सुजाता मोहपात्रा ह्यांनी गुरू केलुचरण मोहपात्रा ह्यांच्याकडे १८ वर्षे ओडिसी नृत्याचे शास्त्रोक्त शिक्षण घेतले.<ref name="thehindu.com">{{स्रोत बातमी|दुवा=https://www.thehindu.com/entertainment/dance/sujata-mohapatras-dance-of-ecstasy/article24819479.ece|title=Sujata Mohapatra’s dance of ecstasy|last=Swaminathan|first=Chitra|date=2018-08-30|work=The Hindu|access-date=2020-03-31|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref>

== सुरुवातीचे आयुष्य ==
सुजाता मोहपात्रा ह्यांचा जन्म १९६८ साली [[बालासोर]], [[ओडिशा|ओडिसा]] येथे झाला. त्या सुरुवातीला गुरू सुधाकर साहू ह्यांच्याकडे ओडिसी [[नृत्य]] शिकल्या.<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|दुवा=https://web.archive.org/web/20121110144337/http://www.hindu.com/fr/2010/12/31/stories/2010123150340200.htm|title=The Hindu : Friday Review Hyderabad / Dance : The state of Odissi|दिनांक=2012-11-10|संकेतस्थळ=web.archive.org|ॲक्सेसदिनांक=2020-03-25}}</ref>
त्या १९८७ साली पुढील नृत्य शिक्षणासाठी [[पद्मविभूषण पुरस्कार|पद्मविभूषण]] [[केलुचरण मोहपात्रा]] ह्यांच्याकडे [[भुवनेश्वर]], ओडिसा येथे आल्या.<ref>{{स्रोत बातमी|दुवा=https://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-fridayreview/a-feast-for-delhi-dance-lovers/article28585368.ece|title=A feast for Delhi dance lovers|date=2005-08-12|work=The Hindu|access-date=2020-03-25|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> त्यांचा विवाह केलुचरण मोहपात्रा ह्यांचे पुत्र रतिकांत मोहपात्रा ह्यांच्याशी झाला.<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|दुवा=https://timesofindia.indiatimes.com/city/chandigarh/Odissi-dancer-Sujata-Mohapatra-mesmerizes-school-students/articleshow/48238651.cms|title=Odissi dancer Sujata Mohapatra mesmerizes school students {{!}} Chandigarh News - Times of India|last=Jul 27|पहिले नाव=Kamini Mehta {{!}} TNN {{!}}|last2=2015|संकेतस्थळ=The Times of India|भाषा=en|ॲक्सेसदिनांक=2020-03-25|last3=Ist|first3=18:01}}</ref> त्यांच्या कन्या प्रतिशा मोहपात्रा ह्याही ओडिसी नृत्यांगना आहेत.
== कारकीर्द ==
सुजाता मोहपात्रा ह्यांनी त्यांचे गुरू सुधाकर साहू ह्यांच्या नृत्य गटाबरोबर ओडिसी नृत्य सादर करायला सुरुवात केली. केलुचरण मोहपात्रा ह्यांच्याकडे शिक्षण घेतल्यामुळे त्यांची शैली सुधारली आणि त्या ओडीसातल्या त्यांच्या पिढीतल्या एक उत्तम नृत्यांगना म्हणून ओळखल्या जाउ लागल्या.<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|दुवा=https://web.archive.org/web/20081002040843/http://www.hindu.com/thehindu/fr/2008/08/01/stories/2008080150530200.htm|title=The Hindu : Friday Review Hyderabad / Dance : ‘Discipline makes a good dancer’|दिनांक=2008-10-02|संकेतस्थळ=web.archive.org|ॲक्सेसदिनांक=2020-03-25}}</ref> सुजाता मोहपात्रा ह्यांनी भारत आणि इतर देशांमध्ये एकल नृत्य सादर केले आहे आणि त्या केलुचरण मोहपात्रा ह्यांच्या सृजन नृत्य गटाच्या आघाडीच्या सदस्या आहेत.<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|दुवा=http://www.ipaac.org/Mohapatra.htm|title=IPAAC Home|संकेतस्थळ=www.ipaac.org|ॲक्सेसदिनांक=2020-03-25}}</ref>
सुजाता मोहपात्रा ह्यांनी ओडिसी नृत्य शिकवण्याकडे विशेष लक्ष दिले आहे. मोहपात्रा ह्यांनी उत्कल विद्यापीठातून 'ओरिया साहित्य' ह्या विषयात पदव्युत्तर पदवी प्राप्त केली.<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|दुवा=https://narthaki.com/info/intervw/intrv115n.html|title=Interview - Sujata Mohapatra - Kiran Rajagopalan|संकेतस्थळ=narthaki.com|ॲक्सेसदिनांक=2020-03-25}}</ref> त्यांनी ओडिसी रिसर्च सेंटर, भुवनेश्वर येथे काम केले. जुलै २०११ मध्ये त्यांनी बालासोरमध्ये 'गुरू कीर्ती सृजन' ह्या ओडिसी नृत्य शिकवणाऱ्या संस्थेची स्थापना केली.<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|दुवा=https://web.archive.org/web/20110927181150/http://www.orissalinks.com/archives/category/other-colleges/non-traditional-colleges/performance-arts/dance-odissi|title=Odisha HRD » Dance: Odissi|दिनांक=2011-09-27|संकेतस्थळ=web.archive.org|ॲक्सेसदिनांक=2020-03-25}}</ref>
त्या दूरदर्शनच्या सर्वोच्च श्रेणीच्या कलाकार आहेत.

त्यांनी भारत आणि इतर देशांमध्ये ओडिसी नृत्य सादर केले आहे.त्यापैकी काही आहेत ; १९९२ साली जर्मनी येथे फेस्टीव्हल ऑफ इंडिया, १९९६ साली कॅनडा, अमेरिका आणि बेल्जियम मध्ये,१९९५ आणि १९९७ साली इटली मध्ये, १९९७ साली मलेशिया येथे, २०१२ साली ईरेझीन्ग बॉर्डर्स फेस्टिव्हल ऑफ इंडियन डान्स न्यू यॉर्क,

भारतातील संगीत महोत्सव ज्यामध्ये मोहपात्रा ह्यांनी सादरीकरण केले आहे बैसाखी फेस्टिव्हल,भुवनेश्वर ,एन सी पी ए ,मुंबई, बेंगाल क्लासिकल म्युजिक फेस्टिव्हल, २०१९ साली विरसा, जयपूर.

केलुचरण मोहपात्रा ह्यांने बसवलेले ‘गीत गोविंद’ हे बाराव्या शतकातील जयदेव नावाच्या कवीने लिहिलेले काव्य सुजाता मोहपात्रा आणि त्यांच्या गटाने जगभर सादर केले. ह्या नाटयमय नृत्यात केलुचरण मोहपात्रा ह्यांनी ओडिसी नाट्याची वेगळी उंची गाठली आहे. हे काव्य संस्कृत मधील आहे. जयदेव ह्यांनी पुरीच्या जगन्नाथासाठी लिहिले आहे. ह्या काव्यात १२ अध्याय, २४ गाणी, ८ पदे आहेत. ह्यामध्ये राधा आणि कृष्ण ह्यांच्या कथा काव्य रुपात लिहिल्या आहेत. कवी जयदेव ह्यांनी ह्या काव्याबरोबरच प्रत्येक पदाचे राग आणि ताल देखील लिहून ठेवले आहेत.<ref name="thehindu.com"/>

==पुरस्कार ==
* २०१४ मध्ये कृष्ण गान सभा, [[चेन्नई]]<nowiki/>चा नृत्य चूडामणी [[पुरस्कार]]<ref>{{स्रोत बातमी|दुवा=https://www.thehindu.com/features/friday-review/awards-for-veterans/article6651664.ece|title=Awards for veterans|date=2014-12-01|work=The Hindu|access-date=2020-03-25|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref>
* पंकज चरण ओडिसी रिसर्च फाउंडेशनचा माहारी पुरस्कार
* वॉशिन्ग्टन डीसीचा दुसरा संजुक्ता पाणीग्रही पुरस्कार
* आदित्य बिर्ला कला किरण पुरस्कार, मुंबई
* रझा फाउंडेशन पुरस्कार, दिल्ली , २००८
* होप ऑफ इंडिया,२००१ नृत्य रागिणी, पुरी,२००२
* बैसाखी पुरस्कार
* प्राण नट सन्मान
* अभि नंदिका, पुरी,२००४
* भीमेश्वर प्रतीक्षा सन्मान,२००४<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|दुवा=https://web.archive.org/web/20110927145601/http://sujatamohapatra.com/awards.htm|title=Sujata Mohapatra - Odissi Dancer {{!}} Awards|दिनांक=2011-09-27|संकेतस्थळ=web.archive.org|ॲक्सेसदिनांक=2020-03-25}}</ref>
*२०१८ साली संगीत नाटक अकादमी पुरस्कार<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|दुवा=https://www.aninews.in/news/national/general-news/sangeet-natak-akademi-awards-for-2018-announced20190716192958/|title=Sangeet Natak Akademi awards for 2018 announced|संकेतस्थळ=ANI News|भाषा=en|ॲक्सेसदिनांक=2020-03-26}}</ref>
{{संदर्भनोंदी}}

[[वर्ग:ओडीसी नृत्यांगना]]
[[वर्ग:इ.स. १९६८ मधील जन्म]]
[[वर्ग:स्त्री चरित्रलेख]]
[[वर्ग:भारतीय नर्तक]]

सुजाता मोहपात्रा - आवृत्ती इतिहास

ImportMaster: robot: Import pages using विशेष:आयात