https://mr.bharatpedia.org/w/index.php?action=history&feed=atom&title=%E0%A5%A9%E0%A5%A9_%E0%A4%95%E0%A5%8B%E0%A4%9F%E0%A5%80_%E0%A4%A6%E0%A5%87%E0%A4%B5३३ कोटी देव - आवृत्ती इतिहास2026-08-28T16:06:11Zविकिवरील या पानाच्या आवृत्त्यांचा इतिहासMediaWiki 1.43.6https://mr.bharatpedia.org/w/index.php?title=%E0%A5%A9%E0%A5%A9_%E0%A4%95%E0%A5%8B%E0%A4%9F%E0%A5%80_%E0%A4%A6%E0%A5%87%E0%A4%B5&diff=6320&oldid=prevImportMaster: robot: Import pages using विशेष:आयात2022-05-01T19:00:59Z<p>robot: Import pages using <a href="/wiki/%E0%A4%B5%E0%A4%BF%E0%A4%B6%E0%A5%87%E0%A4%B7:%E0%A4%86%E0%A4%AF%E0%A4%BE%E0%A4%A4" title="विशेष:आयात">विशेष:आयात</a></p>
<p><b>नवीन पृष्ठ</b></p><div>[[File:Part_of_Vyomamandala_Showing_Rudras_-_Circa_5th_Century_CE_-_Katra_Keshav_Dev_-_ACCN_13-362_-_Government_Museum_-_Mathura_2013-02-23_5476.JPG|thumb|व्योममंडलाचा भाग ज्यावर रुद्र दर्शवली आहेत - साधारण ५व्या शतकातील, कात्रा केशव देव; सध्या [[मथुरा]] संग्रहालय.]]<br />
'''३३ कोटि देव''' म्हणजे ३३ उच्च देव. [[संस्कृत भाषा|संस्कृत]] भाषेत 'कोटि' या शब्दाचा अर्थ करोड (१,००,००,०००) असा होत नाही तर हा शब्द 'उच्चतम, सर्वोच्च व अत्यंत' असा म्हणून वापरला जातो. [[शून्य|शून्या]]<nowiki/>च्या शोधानंतर भारतीय गणितज्ञांनी मोठ्यात मोठ्या संख्या लिहिणास सुरुवात केली, त्यांना नाव देताना मोठी संख्या म्हणून १,००,००,०००ला कोटी असे नाव रूढ झाले. पण [[हिंदू धर्म|हिंदू धर्मा]]<nowiki/>मध्ये ३३ कोटी (३३,००,००,०००) ही देवतांची संख्या नसून, ३३ प्रकारचे उच्च देव आहेत. सामान्य भाषेत कोटी शब्दाचा दुसरा अर्थ कोटी (१,००,००,०००) असल्यामुळे ३३ [[कोटी|करोड]] देवी देवता असल्याची मान्यता प्रख्यात झाली.<br />
<br />
या ३३ कोटी देवी-देवांमध्ये आठ वासू, अकरा रुद्र, बारा आदित्य, इंद्र आणि प्रजापती समाविष्ट आहे आणि दोन अश्विनीकुमारांना ३३ कोटी देवांमध्ये समाविष्ट केले आहे.<br />
<br />
* '''बारा आदित्यांची नावे:''' १. अंशमान (हिस्सा), २. अर्यमन (श्रेष्ठता), ३. [[इंद्र]]/शक्र (नेत्रत्व), ४. त्वष्टृ (कौशल्य/कला/शिल्प), ५. पर्जन्य, ६. पूषन (समृद्धि), ७. भग (धरोहर), ८. मित्र (मित्रता/ सहयोगी), ९. वरूण (भाग्य), १०. विवस्वत् (सामाजिक नियम), ११. [[विष्णू]]/वामन (ब्रम्हांडीय नियम), १२. धाता / [[प्रजापती दक्ष|प्रजापति]]<br />
<br />
* '''अकरा रुद्रांची नावे:'''<br />
<br />
'''-''' '''पाच अमूर्तः''' १.आनंद, २. विज्ञान (ज्ञान), ३. मानस (विचार), ४. प्राण (श्वास किंवा जीवन), ५. वाक - (भाषण).<br />
<br />
'''- [[शिव|शिवाची]] पाच नावेः''' १. ईशान (वैभव), २. तत्पुरुष, ३. सद्योजात (नवजात किंवा जन्म घेतलेला), ४. वामदेव, ५. [[अघोरी|अघोरा]] <br />
<br />
'''- आणि [[आत्मा]]'''<br />
<br />
* '''अष्टवसूंची नावे:''' १. अपस (जल), २. [[ध्रुव तारा|ध्रुव]] तारा, ३. सोम ([[चंद्र]]), ४. धरा (भुमी), ५. अनिल (वायू), ६. अनल (अग्नि), ७. द्यौस ([[अंतरिक्ष]]) आणि ८. प्रभास ([[सूर्योदय|सुर्योदय]]).<br />
<br />
* '''दोन अश्विनीकुमार'''<br />
<br />
'''- असे एकूण:''' ८+११+१२+२ = ३३.<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://maharashtratimes.com/astro/religion-festival-news/know-about-what-is-the-meaning-of-33-crore-gods-significance-and-name-of-33-koti-devta/articleshow/79741949.cms|title=33 Crore Gods In Marathi 'ही' आहेत ३३ कोटी देवतांची नावे; वाचा, महत्त्व, मान्यता व काही तथ्ये|website=Maharashtra Times|language=mr|access-date=2022-04-16}}</ref><ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.esakal.com/saptarang/pandit-narendra-dharne-writes-about-33-koti-god-ppj97|title=३३ कोटी देव कोणते?|website=eSakal - Marathi Newspaper|language=mr-IN|access-date=2022-04-16}}</ref><ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://prahaar.in/thirty-three-crore-god/|title=तेहतीस कोटी देव कोणते? {{!}}|last=Gaikwad|first=Priyanka|language=en-US|access-date=2022-04-16}}</ref><br />
==हे सुद्धा पहा==<br />
*[[हिंदू धर्म]]<br />
*[[हिंदू तत्त्वज्ञान]]<br />
<br />
== संदर्भ ==<br />
{{३३_कोटी_देव}}<br />
<br />
[[वर्ग:हिंदू दैवते]]<br />
[[वर्ग:हिंदू धर्म]]</div>ImportMaster